DANH SÁCH TÁC GIẢ
KHÁCH THĂM VIẾNG
2,532,632

Nguyễn Thanh Châu - CHÂN DUNG THƠ MIỀN NAM 1955-1975: PHẠM CÔNG THIỆN

Monday, July 12, 20216:50 AM(View: 192)
Nguyễn Thanh Châu - CHÂN DUNG THƠ MIỀN NAM 1955-1975: PHẠM CÔNG THIỆN
CHÂN DUNG THƠ MIỀN NAM 1955-1975
 
PHẠM CÔNG THIỆN

 

Phạm Công Thiện (Author of Mặt trời không bao giờ có thực)

 

TIỂU SỬ:

Bút hiệu: HOÀNG THU UYÊN, THÍCH NGUYÊN TÁNH

Nơi sinh: Mỹ Tho

Năm sinh: 1/6/1941

Năm mất: 8/3/2011

 

TÁC PHẨM:

Thơ: Ngày Sanh Của Rắn 1966, Trên Tất Cả Đỉnh Cao Là Im Lặng 1988

Tùy bút: Trời Tháng Tư 1966, Mặt Trời Không Bao Giờ Có Thực 1967, Bay Đi Những Cơn Mưa Phùn 1970, Đi Cho Hết Một Đêm Hoang Vu Trên Mặt Đất 1988

Tiểu luận: Tiểu Luận Về Bồ Đề Đạt Ma 1964, Ý Thức Mới Trong Văn Nghệ Và Triết Học 1965, Im Lặng Của Hố Thẳm 1967, Hố Thẳm Của Tư Tưởng 1967, Ý Thức Bùng Vỡ 1970, Triết Lý Việt Nam Về Sự Vượt Biên 1995, NGUYỄN DU, Đại Thi Hào Dân Tộc 1996, Một Đêm Siêu Hình Với HÀN MẶC TỬ 2000…

Dịch thuật: Tự Do Đầu Tiên Và Cuối Cùng 1968, Về Thể Tính Của Chân Lý 1968, Triết Lý Là Gì…

 

PHẠM CÔNG THIỆN được xem như một nhà triết học ngoại hạng về tây phương, một học giả thâm nghiêm của Phật giáo đồng thời là một văn thi sĩ tài hoa. Một số tác phẩm của ông là sách gối đầu giường cho những thanh niên, sinh viên giữa thập niên 60 như Ý Thức Mới Trong Văn Nghệ Và Triết Học, Hố Thẳm Của Tư Tưởng… Ông đã từng giữ chức khoa trưởng Khoa Văn Học và Nhân Văn của Viện Đại Học VẠN HẠNH lúc còn rất trẻ. Tập san TƯ TƯỞNG lúc đầu là do ông làm chủ biên.

Tuy vậy, PHẠM CÔNG THIỆN chỉ muốn nhận mình là một thi sĩ. Những bài thơ thoạt tiên được phổ biến trên các tập san VĂN, BÁCH KHOA, GIỮ THƠM QUÊ MẸ… phần lớn đậm tư tưởng nhà Phật.

 

Hồi chuông chùa vọng luân hồi

Chim chiền chiện hót ngang trời đau thương

Trùng dương nằm đợi vô thường

Đồi cao bạt gió hai đường âm u

 

Hay:

 

suốt đời không biết nói

tôi ngồi thức một mình

đốt thuốc lên nhìn khói

đêm vọng về vô minh

 

Cho đến khi thi tập Ngày Sanh Của Rắn ra đời năm 1966, người ta mới thấy rõ sự khai phá đầy tính nổi loạn qua những thi ngữ, thi ảnh siêu thực đã gây nhiều ấn tượng thật mới lạ.

 

tôi chấp chới
đắng giọng
giữa tháng ngày mơ mộng
nốt ruồi của hương
hay nốt ruồi của rigvéda
tôi mửa máu đen
trên nửa đêm paris
tôi giao cấu mặt trời sinh ra mặt trăng
tôi thủ dâm thượng đế sinh ra loài người
cho quế hương nằm ở nhà thương điên của trí nhớ
mặt trời có thai!
mặt trời có thai!
sinh cho tôi một đứa con trai mù mắt

 

Từ năm 1970 PHẠM CÔNG THIỆN sống hẳn ở nước ngoài: Đức, Pháp… sau cùng là Mỹ và vẫn sáng tác không ngừng. Ông qua đời tại Houston, Texas hưởng dương 70 tuổi.

                            

TRÍCH THƠ:

 

Xuân Không Màu

 

Tôi ngồi đây giữa hoàng hôn

Lắng nghe xuân nở trong hồn đau thương

Mùa đông vừa chết bên đường

Sương tan trắng đục lạc vườn chim đen

Lòng như sầu chớm lên đèn

Hồng thương sóng vỗ qua ghềnh tuổi xanh

Bỏ trời mây quyện mong manh

Xuân về thung lũng cho thành tình yêu

Rừng thông đồng vọng gió chiều

Mười con chim én mang nhiều cô đơn

Lối mòn ôm nặng hoàng hôn

Đường lên dĩ vãng như còn vi vu

Tôi nằm yên giữa âm u

Để từng hơi thở tạ từ trần gian

Sầu đông làm lạnh chim ngàn

Màu xuân đang nở điêu tàn trong tôi.

 

Tập san BÁCH KHOA số 146

 

 

ca sĩ

 

cô đơn về trắng sương rừng

anh nghe tiếng hát hoang đường nửa đêm

khuya buồn tủi nhục môi em

mưa run lặng lẽ bên thềm bơ vơ

tiếng em vàng xuống đôi bờ

hoang vu anh đứng đợi chờ chim kêu

tay gầy ôm chặt tình yêu

anh về phố gục những chiều hư vô

đời đi trên những nấm mồ

đau thương em hát cơ hồ khăn tang

phố chiều anh bước lang thang

như con sông nhỏ mơ màng biển xanh

nửa đêm khói đốt đời anh

yêu em câm lặng khô cành thu đông

đời em như một dòng sông

đôi bờ anh đứng giữa lòng hoa niên

mưa chiều nước chảy triền miên

một con chim dại lạc miền hoang lương

về đâu thương những con đường

lê thê phố cũ nghe buồn hè xưa

 

Tập san BÁCH KHOA

 

 

Bất Nhị

 

Mười năm qua gió thổi đồi tây

Tôi long đong theo bóng chim gầy

Một sớm em về theo giấc ngủ

Bông trời bay trắng cả rừng cây

 

Gió thổi đồi tây hay đồi đông

Hiu hắt quê hương bến cỏ hồng

Trong mơ em vẫn còn bên cửa

Tôi đứng trên đồi mây trổ bông

 

Gió thổi đồi thu qua đồi thông

Mưa hạ ly hương nước ngược dòng

Tôi đau trong tiếng gà xơ xác

Một sớm bông hồng nở cửa đông

 

Tập san GIỮ THƠM QUÊ MẸ

 

 

xuân màu trắng

 

mùa xuân bay thành khói
tôi ca hát một mình
suốt đời không biết nói
nước chảy tràn con kinh

quá khứ bay lên trời
biến thành cánh chim non
tôi quì hôn lá mới
đau khổ trắng linh hồn

hư không đổ ra khơi
kỷ niệm trôi qua cầu
bãi chiều chưa người tới
tình nhỏ quên từ lâu

xuân bay trắng núi đồi
tôi nằm ngủ mơ chim
bỗng hét lên trong tối
ngồi thức dậy trắng đêm

trời cuối năm gác trọ
đèn tắt suốt đêm dài
con chim mười năm đó
bay về đậu nơi đây

hơi thở giết thời gian
bướm nằm chết thang lầu
tiếng chim ru ngày tháng
máu chảy về sông sâu

suốt đời không biết nói
tôi ngồi thức một mình
đốt thuốc lên nhìn khói
đêm vọng về vô minh.

 

Tập san VĂN số 3

 

 

new york, tháng 11, 1965

 

Tôi lái ô tô buýt giữa thành phố New York
Mỗi ngày tôi lái ô tô buýt đi trên những con đường không người những con đường chim chết
Những con đường của mỗi ngày
Từ Riverside Drive đến Broadway đến đại lộ thứ Năm rồi đến Washington Square
công trường nghệ sĩ tóc bay hương hát

Từ Greenwich Village tôi đi về Chinatown
Mười lăm xu mỗi chuyến
Xa hay gần hay mau hay chậm
Tôi vẫn lái cuộc đời tôi trên những con đường quen thuộc không mây
Dù mùa lá rụng hay dù tiếng kèn nửa đêm có căng buồm thổi đến Honolulu nhiều gió
Xa Việt nam Đà lạt và cà phê Tùng cuối năm
Tôi cúi đầu trong hầm cà phê Figaro Nữu ước
Chuyến ô tô buýt của đời tôi vẫn chạy hoài
Trên những con đường Mỹ châu trống rỗng
Chuyến xe không về Harlem đói khổ
Vì Mỹ châu trống rỗng trên chuyến ô tô buýt chiều nay tóc bay em khóc
Tôi vẫn lái chuyến xe này đi về đêm tối
Đêm tối Nữu ước là đêm tối nhà xác
Tôi đốt đèn cầy để nhìn xác tôi giữa nhà mồ Mỹ châu lạnh lẽo mưa đen

Đêm qua tôi thấy máu đổ trong hầm xe điện IRT giữa con đường 42nd hay Times Square
Tôi thấy Việt nam huy hoàng như mặt trời vẫn mọc trên máu đỏ
Trên mái xe ô tô buýt chiều thu.

 

Tập san VĂN số 49&50

 

 

THƠ TRÍCH TỪ THI TẬP NGÀY SANH CỦA RẮN:

 

IV

 

trời mưa nữu ước cây mọc
nhớ hương trời mưa ngày tháng
nhớ hương đường hoang mái vắng
nữu ước chỉ còn hương trong giấc ngủ
tim anh tràn máu
con chim đã bay về rừng đạn
anh không còn làm tu sĩ
anh chỉ còn hương trong giấc ngủ
anh chỉ còn máu để đổ vào tim hương
đổ vào tám tách cà phê đen anh uống mỗi đêm

tại greenwich village
tại làng thi sĩ
tại đường khói bay
tại hương trong giấc ngủ
tại chiều ba mươi tết ở việt nam
bây giờ anh xa hương đến mấy đại dương xanh
mấy phương trời cỏ mọc
mấy phương trời hương khóc
hương còn ca hát
hương còn phơi áo giữa phố buồn
hương còn cười
mười năm rồi cây quế vẫn mọc trên đời anh
trên mắt anh
môi anh
trên bước chân buồn phố mẹ ngày xưa
trên bước chân chiều phố lạ hôm nay
mưa làm tóc anh thơm
mùi cây quế
giữa hồ
mọc giữa hồ quế hương
tóc anh mọc dài
che chở hương
lúc mưa rơi
lúc đông lạnh
lúc chim chiều đi mất
mưa trên phố đêm
trên quán cà phê ý đại lợi
trên chiến tranh
của quê hương
của quế hương
còn anh

 

 

VII

 

tôi nuốt nọc đen giữa đường guillaume apollinaire
từ xóm saint-germain-des-prés
mọc lên giáo đường hang động
cà phê biến hồn đầu thai
hoá thành một triệu con ma đen
nhảy múa trên núi lửa đầu tôi
tôi mặc đồ xanh
và mang đồng hồ da đen
tôi chứa chấp sáu ngọn lửa điên
trong sáu diêm quẹt còn rớt lại
tôi gọi hương và tôi chết giấc
tôi chạy lên trời làm rắn thâu đêm
máu đổ mưa đen
ồ cây mồng tơi
của thời trẻ dại
tôi gọi thầm
rắn cuộn tròn
tương lai

 

 

XII

buổi chiều mưa đụng tim
mưa đụng máu
đèn đường đổ xuống nước xanh
xin hét lên rừng u minh đầu đông
tử hình trong ngục
nhốt vào trong ngục
suốt đời trong ngục
khói vóc lửa núi
nhóm nước đầu thu
xin đừng nói
lá chuối
lá me non
xanh nhà thương
ngồi trong thành phố
hoa trắng không còn
con chó đứng nhìn xe lửa mỗi ngày
chùm hoa trắng rụng một hai bông rất nhỏ
bông trắng quá nhỏ
buổi chiều ích kỷ
con đường quá dài
những cây trắc bá chùi đầu lên nghĩa địa
một người hoạ sĩ thất tình
nhân loại đều thất tình
nói đi thật nhiều
khoai tây
lang thang ngược vòng những vũ trụ
anh nói gì
tôi không nghe
xuống phố và lên phố
chạy hun hút qua hai nghĩa địa
cây trắc bá
chôn vùi con chó nhà ga
khi chiều tới gió reo trên lá rừng phong

 (PCT)


 Nguyễn Thanh Châu
(AZ, USA)
(Tác giả gởi)

Reader's Comment
Wednesday, July 21, 20218:45 AM
Guest
Qua đời dưới tuổi 60; có người gọi đó là hưởng thọ. Nay thấy Nguyễn Thanh Châu viết Phạm Công Thiện từ giã cõi đời ở tuổi 70, lại nói "hưởng dương". Xin tác giả và Ban biên tập lên tiếng về chuyện này.
Cảm ơn quý vị.
Send comment
Off
Telex
VNI
Your Name
Your email address
Sunday, August 1, 20217:49 AM(View: 33)
Nhắc tới văn học thời tiền chiến (1930-1945), ta thường nghĩ tới nhóm Tự Lực Văn Đoàn với những tên tuổi lớn, như Nhất Linh, Khái Hưng, Hoàng Đạo, Thạch Lam, và nhiều nữa. Nhiều sách vở, luận án, hội thảo đã diễn ra về nhóm TLVĐ. Đối với các độc giả Việt ở hải ngoại, muốn tìm hiểu về những cây bút độc lập khác
Wednesday, July 28, 20216:26 AM(View: 157)
Trong chuyến định cư sang Mỹ theo diện H.O., gia đình nhà thơ Thành Tôn ra đi rất trễ, năm 1996. Trong hành lý mang theo, ông ưu tiên nhất là hai vali sách đầy. Sách của ông toàn là những sách cũ của các nhà xuất bản tiếng tăm
Friday, July 23, 20217:40 AM(View: 155)
Trước 1975, HỒ NGẠC NGỮ chưa xuất bản tác phẩm nào, chỉ đăng thơ truyện trên các tạp chí văn nghệ của miền Nam như VĂN, TƯ TƯỞNG, KHỞI HÀNH…Sau 1975, ông tiếp tục sáng tác và đã in ấn một số tác phẩm:
Thursday, July 22, 202111:48 AM(View: 150)
Khi nhà văn Lưu Na viết về một nhà văn. Đó là chuyện bình thường. Tuy nhiên, Nguyễn Đình Toàn là một đề tài khó viết. Được nhìn như một nhà văn, hay như một nhà thơ, hay như một nhạc sĩ, Nguyễn Đình Toàn lĩnh vực nào cũng nổi bật, đứng riêng một cõi.
Saturday, July 17, 20218:23 PM(View: 291)
Tin chị Trần Mộng Tú báo cho chúng tôi biết chị Bùi Bích Hà bị bất tỉnh thình lình tại nhà và được đưa vào bệnh viện trong tình trạng hết sức nguy kịch đến với tôi ngay giữa lúc tôi đang đọc tác phẩm Đèn Khuya của tác giả Bùi Bích Hà.