DANH SÁCH TÁC GIẢ
KHÁCH THĂM VIẾNG
1,818,584

Xã Hội VN: Nhọc nhằn đời nữ cửu vạn chợ đầu mối - Tin RFA

11 Tháng Mười Hai 201212:00 SA(Xem: 5592)
Xã Hội VN: Nhọc nhằn đời nữ cửu vạn chợ đầu mối - Tin RFA



22h. Khi thành phố chìm vào giấc ngủ bình yên, cũng là lúc chị Hai Thơm bước ra khỏi nhà. Đã 25 năm lấy đêm làm ngày, từ thời chị còn con gái, đến nay đã thành một trong những nữ cửu vạn có tuổi cao nhất nhì ở chợ đầu mối Bình Điền (quận 8, SG).

Công việc nặng nhọc này lẽ ra của cánh đàn ông sức dài vai rộng, nhưng ở chợ đầu mối này lực lượng cửu vạn nữ đông đúc không kém nam giới. Có gia đình hết đời mẹ tới đời con tiếp nối. Từ chợ này qua chợ khác, cả đời họ đi theo những bao hàng, trôi giạt theo từng mớ rau, con cá bởi nghiệp sinh nhai.

Cực nhọc mưu sinh

Đêm. Khi thành phố bắt đầu chìm vào giấc ngủ thì chợ đầu mối nông sản thực phẩm Bình Điền bừng thức dậy như một thế giới khác biệt. Khu đất rộng 65ha tại đường Nguyễn Văn Linh quận 8, TP HCM sáng choang, rực rỡ bởi hàng ngàn ngọn đèn điện. Từng đoàn xe tải nườm nượp đổ về, tập kết dày đặc trong sân. Bên trong chợ là hàng núi sọt trái cây, rau quả chất cao ngun ngút, những thùng nhựa đựng thịt xếp chồng chồng lớp lớp. Khu vực thủy hải sản với hàng trăm, hàng ngàn thùng chậu, bể chứa khổng lồ, cá tôm tràn ngập. Muôn vàn thứ âm thanh hỗn độn tạo nên một không khí nhộn nhạo, ồn ào, sôi sục. Trong cái biển người và biển hàng mênh mông ấy, là những phận người lay lắt mưu sinh. Họ là những người lao động nghèo đêm đêm về đây đem sức lực của mình đổi cái ăn, cái sống.

Trên những chiếc xe tải sắp hàng dày đặc, những thùng, sọt cá nặng vài chục ký đến vài tạ từ trên xe ầm ầm chuyển xuống. Xen trong những đôi vai trần lực lưỡng của cánh đàn ông, nam thanh niên đang ghé vào, là đôi vai gầy guộc nhỏ bé của các bà, các chị. Đôi vai mà lẽ ra cần có một bờ vai vững chãi để nương dựa. Đêm nay mưa nhẹ, không khí mát mẻ dễ chịu nhưng chỉ trong phút chốc, chiếc áo của chị Hai Thơm đã ướt đẫm mồ hôi.

Quả thật, nếu không thức trắng đêm chứng kiến, thì không thể nào hình dung nổi công việc của các bà, các chị nơi đây. Một chiếc xe cút kít cao chất ngất những sọt bằng nhựa, bên trong là cá và đá lạnh đã xay nhỏ, lừng lững từ trong chợ đẩy ra. Khuất sau chồng hàng đó là thím Ba An, một cửu vạn 58 tuổi, thâm niên 25 năm nơi đây. Oằn người đẩy chiếc xe từ trong vựa cá từ khu nhà lồng ra đến sân, đến nơi thím khom lưng nhấc những sọt cá hàng chục ký đưa lên chiếc xe tải nhỏ. Dáng thím vốn nhỏ thó càng thêm nhỏ nhoi bên chiếc xe tải đầy ứ hàng. Tấm lưng nhiều năm gồng gánh vốn đã còng, khi cúi xuống có cảm giác gần như gập sát đất.

Đêm đêm, hàng trăm chị em phụ nữ, những thân phận lao động nghèo từ các ngõ ngách, các xóm lao động nghèo từ mọi ngả của thành phố đổ về đây. Họ đưa tấm lưng gầy guộc, cánh tay khẳng khiu kham cái công việc nặng nề mà lẽ ra đó là việc của cánh đàn ông sức dài vai rộng. Trong cái không gian rộng lớn, dòng người cuồn cuộn, hàng trăm cái dáng nhỏ liêu xiêu, chạy xuôi chạy ngược, tất tả. Cái bóng dáng nhỏ bé, mảnh mai của các chị chìm đi trong biển người, biển xe cộ và hàng hóa mênh mông.


Nhọc nhằn đời nữ cửu vạn chợ đầu mối, Tin tức Việt Nam, Tin tức trong ngày, nu cuu van, cho dau moi, muu sinh, nu gioi, boc vac, nguoi lam thue, lao dong ngheo, lao dong lam thue, doi cuu van, tin tuc , tin nhanh, tin hot, vn

Vác lên đẩy đi và bốc xuống một xe cá ước 2 tạ như thế này mới được trả công 20-30 ngàn đồng (trái); vác, đẩy bao cá 30kg này, chị Trịnh Thị Hòa được trả công 10 ngàn đồng.



Nghe chúng tôi nói đi tìm hiểu để tìm việc cho người nhà, chị Hai Thơm lắc đầu quầy quậy: "Cực lắm, sức các cô gái không thể nào chịu nổi đâu. Nhắm có làm nổi thì hẵng vô, còn không thì thôi, vì làm không nổi mà bỏ việc thì mất tiền". Té ra công việc cực nhọc là vậy nhưng vẫn phải tốn một khoản tiền mới có được một chân bán sức lao động. Việc thì cực nhọc nặng nề nhưng vẫn không bao giờ trống chỗ, bởi công việc để sinh nhai ngày một ít ỏi, mà đồng tiền kiếm được cũng ngày càng khó khăn. Đến giờ thì các hợp tác xã vận chuyển (HTX) không còn nhận thêm người vào nữa, vậy nên ai muốn vào làm phu khuân vác đẩy xe phải chờ người khác nghỉ việc mới mua lại được suất làm. Hóa ra đâu phải chỉ những nơi có bổng lộc chức trọng quyền cao mới tốn tiền mua chỗ. Nơi đây dù không phải chạy chọt nhưng kiếm được một chỗ bán sức lao động cũng mất từ vài triệu đến vài chục triệu đồng.

"Mẹ truyền con nối" đời cửu vạn

Cách đây 27 năm, một cái họa đã giáng xuống gia đình người đàn bà 32 tuổi. Một buổi trưa nắng gắt, tin báo người chồng bị lật ghe chết đuối giữa sông Tiền khiến thím Ba An đổ sụp. Bốn con người trông vào một tay đi ghe chở mướn của chú. Miền Tây nổi tiếng một vùng gạo trắng nước trong, tôm cá đầy đồng, nhưng sự ưu đãi đó chỉ dành cho những người có đất đai, ruộng vườn, có ao hồ, nhà cửa. Còn với những người nghèo như thím Ba An, một tấc đất không có, kiếm đâu ra tôm cá hay gạo tiền. Từ ngày cây trụ cột chính của gia đình gãy đi, cuộc sống càng khốn khó hơn... Hai đứa con lớn lần lượt bỏ học, cùng mẹ đi làm thuê cuốc mướn sống qua ngày.

Bí đường, theo chỉ dẫn của những người đi làm ăn trên Sài Gòn, thím giã từ mảnh đất Gò Công Tây đi tìm đường mưu sinh. Áo cơm gắn với phận người, theo con cá mớ rau đời thím trôi giạt từ chợ này qua chợ khác. Ngày mới lên Sài Gòn, thím bốc vác cá ở chợ cầu Muối (phường Cầu Ông Lãnh, quận 1). Những chiếc giỏ cần xé, những thùng, sọt cá nặng đến vài chục ký, vác mà cứ có cảm giác xương sống mình muốn sụm xuống. Mỗi túi cá nặng từ 10 đến 20kg, cứ vậy hai tay xách hai túi, vừa đi vừa chạy. Sau mỗi đêm, sáng về đến nhà người như bục ra, rã rời. Hai cánh tay rũ rượi cứ như tay ai chứ không phải tay của mình. Những khớp ngón tay đau ê ẩm, bưng chén cơm mà cứ muốn rơi ra.


Nhọc nhằn đời nữ cửu vạn chợ đầu mối, Tin tức Việt Nam, Tin tức trong ngày, nu cuu van, cho dau moi, muu sinh, nu gioi, boc vac, nguoi lam thue, lao dong ngheo, lao dong lam thue, doi cuu van, tin tuc , tin nhanh, tin hot, vn

Ở chợ đầu mối này, phụ nữ cũng làm những việc như nam giới



Chị Hai Thơm quê ở huyện Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp. Ngày lên thành phố này 20 tuổi, chị là một thiếu nữ xinh tươi tràn đầy sức sống. Theo thời gian, những bao cá, sọt cá nặng nề đã đè lên tuổi thanh xuân khiến mới 45 tuổi nhưng nhìn chị cứ như đã trên 50. Cũng như thím Ba An, kiếp mưu sinh lận đận đẩy chị trôi từ nơi này qua nơi khác. Khi các chợ trong nội thành giải thể quy về chợ đầu mối Bình Điền, chị lại theo con cá giạt về đây. Một nách 4 con, tất cả trông vào đôi vai gầy guộc, tấm lưng nhỏ nhắn và đôi cánh tay khẳng khiu của người phụ nữ 45 tuổi này.

Ngồi bên cạnh chị Hai Thơm là cô gái chừng 20 tuổi, có gương mặt tròn và má lúm đồng tiền khá xinh. Giang, là đứa con gái thứ hai của chị. Nói cuộc đời của chị gắn với con cá có lẽ không sai khi đã hai thế hệ từ đời mẹ rồi tới đời con nối nhau làm cái nghề vác cá này.

"Khi cho con gái theo nghề đẩy cá, mình xót xa lắm chứ. Cái kiếp mình nó khổ chưa hết hay sao mà đến con mình cũng theo cái nghiệp này", chị nhìn con gái, trầm ngâm. Mười tuổi, hết lớp 3, Giang đã nghỉ học theo mẹ ra chợ mót cá. Trong đầu óc non nớt của đứa bé thì việc học hay không học cũng không có gì khác nhau nên nó nghỉ học vẫn không có gì nuối tiếc. 12 tuổi, Giang đã giúp mẹ đẩy xe và 18 tuổi em chính thức nối nghiệp cửu vạn của mẹ. Những anh em của Giang, đứa lớn phụ xe tải chở cá, đứa nhỏ đi lượm chai nhựa, bịch nylon, mót cá. Cứ vậy, cả nhà quanh năm quẩn quanh kiếm ăn ở cái chợ này, bám lấy chợ mà sống.

Làn da con gái trắng nõn nà của Giang vẫn tỏa cái mùi cá tanh tanh, nồng nồng. Ngày này qua ngày khác, năm này qua năm khác, cái mùi lưu cữu như thấm sâu vào thịt da, dù có dùng xà bông loại hảo hạng vẫn không tẩy hết được. Cô gái đã có người yêu, cũng là một thanh niên cửu vạn trong chợ này. Rồi sẽ có một thế hệ nữa lớn lên, và sẽ lại nối tiếp nghiệp cửu vạn của mẹ, của bà ngoại chúng, truyền đời cơ cực này.

Một đời cùng cá, vẫn thèm cá tươi

Làm quần quật vậy nhưng tiền công rất bèo. Có HTX trả lương cho người lao động, nhưng có nơi không trả lương mà người lao động nhận tiền từ người thuê khuân vác hàng. Chị Hai Thơm, thím Ba An thuộc trong số người ăn tiền trả công của người thuê bốc vác, kéo cá. Chỉ ngay vào chiếc xe đựng bao cá ước chừng 30 ký của chị Trịnh Thị Hòa, thím Ba An nói: "Chừng đó được trả 10 ngàn". Một đêm khuân vác, kéo đẩy ròng rã, chạy từ góc nọ đến khu kia, mỗi nữ cửu vạn kiếm được từ 150 đến 200 ngàn đồng.

Vì tiền công ít ỏi nên các nữ cửu vạn phải tranh thủ làm kẻo đêm qua mất. Nên dù có rảnh rỗi cũng không dám tìm cái góc nào chợp mắt. Lấy đêm làm ngày, nên thiếu ngủ thường xuyên. Có lần chị Hai Thơm đẩy xe cá mà ngủ gật, cả người và xe lao vào góc tường, mình mẩy vấy máu, sưng vù…


Nhọc nhằn đời nữ cửu vạn chợ đầu mối, Tin tức Việt Nam, Tin tức trong ngày, nu cuu van, cho dau moi, muu sinh, nu gioi, boc vac, nguoi lam thue, lao dong ngheo, lao dong lam thue, doi cuu van, tin tuc , tin nhanh, tin hot, vn

Phút nghỉ ngơi hiếm hoi của các nữ cửu vạn



Gần sáng, khi người mua đổ về càng đông, công việc càng khẩn trương, bóng dáng những người phụ nữ dưới ánh đèn càng trở nên hấp tấp. Xong chỗ này, ngay lập tức họ chạy đến chỗ kia, xộc vào luồng khác, như con thoi chạy khắp các ngõ ngách trong khu chợ mênh mông. Phải nhanh chóng bốc dỡ, xếp hàng cho khách, nếu bận thì khách hàng gọi ngay người khác.

Tuy cuộc sống kham khổ song hầu hết nữ cửu vạn ở đây ai nấy đều thương yêu, chia sẻ buồn vui, gian khó cùng nhau. Hôm thím Ba An đang đẩy xe cá bị đột quị, các bà, các chị đã bỏ luôn buổi làm đưa thím đi bệnh viện. Họ không có tiền để cho nhau, nhưng cái tình của người lao động thì luôn luôn sẵn vì quá thấu hiểu nỗi khổ của nhau. Ngày đầu khi với hai bàn tay trắng từ Thanh Hóa vào đây tìm việc, chị Trịnh Thị Hòa đã được chính những nữ cửu vạn đi trước cưu mang, giúp đỡ từ miếng ăn đến chỗ ở và giới thiệu để xin vào làm. Ngày đứa con đầu của chị Hòa vào đại học, dân cửu vạn trong chợ vui như chính con mình đậu đại học vậy. Đến nay đứa thứ hai của chị Hòa cũng đã vào đại học. Được mọi người động viên, chị đã gọi chồng từ quê vào, chung lưng đấu cật, hai vợ chồng kéo cá nuôi con ăn học.

Những con cá chết, cá ươn mà người ta lựa bỏ ra, các bà, các chị lượm cho vào túi nylon. Một đêm bán sức cật lực, niềm vui của các cửu vạn là những thứ người ta bỏ đi. Một đời làm cá, sống giữa biển cá mênh mông, đã vác hàng trăm tấn cá trên vai, nhưng chưa bao giờ họ được ăn con cá ngon. Qua câu chuyện của các chị tôi được biết, có nhiều lần thấy cảnh lam lũ của chị em cửu vạn, nhiều chủ vựa gửi "quà" bằng những con cá tươi ngon. Cứ nghĩ rằng các chị mang về cải thiện bữa ăn cho lại sức, nhưng không. Hầu hết những "món quà" đó các chị đều lén mang bán, lấy tiền đắp đổi cuộc sống hàng ngày.

Đến 6 giờ sáng, công việc kết thúc. Chị Hòa thở phào và đến cuối tòa nhà lồng trong góc chợ, ngồi dựa lưng vào tường và nhắm mắt. Từ trong các ngõ ngách chợ, các chị túa ra. Trên bãi đất bên hông chợ là nơi tập kết xe cút kít, lúc này đã có đến hơn trăm người tập trung chờ trả xe. Trên mỗi gương mặt của các bà, các chị, nỗi khoan khoái khi kết thúc một đêm lao động cật lực không lấn át được những cái ngáp dài. Ban ngày nhìn rõ mặt mới thấy nét phờ phạc thiếu ngủ in hằn trên khuôn mặt của các bà, các chị. Những đêm thức trắng liên tục đã in hằn trên khuôn mặt họ những nếp nhăn không thể phai mờ, những vết thâm quầng sâu, hốc hác. Trên đường ra cổng, đi qua những dãy hàng ăn sáng, mùi nước phở, mùi thức ăn xào nấu bốc lên thơm phưng phức nhưng các chị không ai dám ngoái nhìn...

Một đời tất bật vì miếng cơm manh áo, vì chồng vì con.





Osin giải nghệ kể chuyện chủ nhà quá khủng khiếp



Ở tuổi 60, vì vướng đứa con năm cuối trường cao đẳng tiền tiêu như nước, bà Lê Thị Hảo (Hạ Hòa, Phú Thọ) quyết tâm xuống Hà Nội "hành nghề" osin.


Nhưng vừa mới bập vào nghề, một chủ nhà đã khiến bà sợ mất mật, vĩnh biệt luôn cái nghề mà lên dây cót tinh thần mãi bà mới dám dấn vào.

Bữa cơm đong từng lạng gạo

Bà Hảo có tất cả 5 người con thì 4 đã yên ấm gia đình, dựng vợ gả chồng đầy đủ. Chỉ riêng có cậu út, niềm hy vọng lớn lao nhất của bà vẫn đang học năm cuối một trường cao đẳng. "Trăm thứ tiền cô ạ, mà vợ chồng tôi đều chỉ trông vào mảnh ruộng bé tí ti, cứ cuống cả lên mỗi khi thằng bé điện về xin tiền. Giữa lúc đó có người bảo tôi sẽ giới thiệu xuống Hà Nội làm giúp việc, lương 2 triệu. Nghĩ chỉ mỗi bế đứa trẻ mà mỗi tháng được cả số tiền "trong mơ", tôi và ông nhà đắn đo mãi rồi quyết định để tôi đi làm", bà Hảo bần thần.

Bà Hảo bảo, phải đắn đo mãi là vì ở quê bà, nhiều người vẫn có cái nhìn không thiện cảm về nghề giúp việc. Cho nó giống như đi ở đợ, tôi đòi ngày xưa. Hơn nữa cả đời bà chưa một lần bước chân ra khỏi lũy tre làng, giờ đến tuổi lẽ ra được nghỉ ngơi thì lại vất vả mưu sinh nơi "xứ người" nên tủi phận. Chưa kể ông ở nhà có một mình vò võ, những khi trái nắng trở trời... Thế nhưng nghĩ tới con, sắp tới ra trường còn cần một khoản tiền xin việc, hai vợ chồng quyết định "hy sinh" bản thân mình.
 
 
"Trước khi đi tôi cũng hỏi kỹ lắm rằng chủ nhà tính cách thế nào thì người giới thiệu hết lời ca ngợi, bảo tôi yên tâm. Nhà có hai vợ chồng trẻ, đứa con 2 tuổi và ông bà nội. Nhiệm vụ của tôi chỉ là trông cháu bé, không cần quan tâm đến việc khác. Thế nhưng, ngay từ những ngày đầu tiên nhận việc, trong tôi đã thầm nghĩ, có lẽ chẳng thể nào ở được", bà Hảo kể.

Ấn tượng nhất với bà Hảo có lẽ là việc lần nấu cơm nào cũng phải mang gạo ra cân. "Tôi ở quê, từng bữa đói bữa no nhưng cũng chỉ đong áng chừng bằng bơ, bằng bát, chưa từng gặp ai bắt cân gạo mỗi bữa như bà chủ. Bởi nhà có đông người nào cho cam, mỗi hôm cũng chỉ từng đấy người. Vậy mà bữa nào bà chủ cũng tính toán, dựa trên nhu cầu từng người hôm đó rồi bắt tôi cân gạo cho... chính xác, tránh lãng phí".

Tôi sợ người thành phố lắm rồi

Bữa cơm đầu tiên, thấy bà Hảo ăn sang lưng cơm thứ 3, bà chủ nhà cười nhạt: "Bà trông thế mà ăn tốt nhỉ, đúng là người gầy thầy cơm. Nhưng ở tuổi này ăn vừa đủ thôi kẻo sinh bệnh như tôi đây này". Đến sau này ngẫm lại, bà Hảo mới hiểu câu nói đó bóng gió việc bà ăn tốn cơm gạo.

Nhưng điều bà Hảo cảm thấy buồn tủi nhất là việc bị phân biệt rạch ròi thân phận "chủ, tớ", bị soi xét từng ly từng tí. "Khi tôi đến làm, cô con dâu nói với tôi công việc của tôi chỉ là trông em bé và cô là người trả lương cho tôi nên chỉ cần làm theo yêu cầu của cô. Nhưng thực tế thì lại khác hẳn. Tôi phải làm đủ thứ việc quần quật từ sáng tới 10h đêm. Bà chủ chỉ cần thấy tôi ngơi tay một chút là sai đi làm gì đó. Ức chế nhất là nhà tôi vừa quét, lau dọn xong, bà ấy bảo tôi đi quét, lau lại vì vẫn thấy có... bụi. Lại còn thường xuyên nghe những lời chì chiết, bóng gió, chê bôi".

Nghĩ trở về quê thì không có tiền, bà Hảo cắn răng chịu đựng. Nhiều bữa buồn tủi quá, bà trốn ra ngoài đường khóc thầm. "Một người hàng xóm thấy tôi như vậy thì thương cảm mà bảo: Không ở được nhà đó đâu. Nhà đó giàu nứt đố đổ vách nhưng bà chủ keo kiệt, ghê gớm nổi tiếng. Từ khi cô con dâu đẻ tới giờ đã trải qua hơn chục người giúp việc rồi. Người ở lâu nhất cũng chỉ được vài tháng là đi".

Sau nhiều đêm thức trắng, bà Hảo quyết định xin nghỉ việc, chấm dứt "sự nghiệp" osin vừa nhen nhóm. Tiền công hơn chục ngày và tiền tàu xe, bà chủ trả cho bà 200.000đ. Bà lếch thếch ra bến xe về quê, nước mắt lưng tròng. Có người lại mối manh rủ bà đi làm nhà khác, bà lắc đầu quầy quậy: "Tôi sợ người thành phố lắm rồi. Tôi làm thuê ở quê thôi".

BVN-TH
(t
ừ báo VN)

 

 

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
26 Tháng Ba 201412:00 SA(Xem: 5768)
Điều này tôi đã có lời thưa với bạn đọc ở đầu sách
19 Tháng Hai 201412:00 SA(Xem: 6958)
Tống Biệt Hành của Thâm Tâm được báo Tiểu Thuyết Thứ Bảy đăng năm 1940. Chỉ hơn một năm sau, nó đã được Hoài Thanh chọn đưa vào tuyển tập Thi Nhân Việt Nam
25 Tháng Mười Một 201312:00 SA(Xem: 9636)
Giờ đây các quý bà đã không còn phải tị nạnh với cánh mày râu khi đã có dịch vụ massage yoni chỉ phục vụ riêng chị em.
17 Tháng Mười Một 201312:00 SA(Xem: 12947)
Hồi ở tuổi 15, tôi có đọc được một số thơ của tác giả Huy Phương đăng trên tuần báo “Đời Mới” ấn hành tại Sài Gòn từ 1951 đến 1955, trong đó có bài thơ nhan đề “Cát Lạnh”
04 Tháng Mười Một 201312:00 SA(Xem: 6763)
những người công nhân (CN) tại các khu công nghiệp, khu chế xuất tại Hà Nội rất khó khăn và bấp bênh