DANH SÁCH TÁC GIẢ
KHÁCH THĂM VIẾNG
1,823,110

Miền Hoang Tưởng (kỳ 3) – Đào Nguyễn

05 Tháng Năm 201512:00 SA(Xem: 2127)
Miền Hoang Tưởng (kỳ 3) – Đào Nguyễn
Miền Hoang Tưởng

Kỳ 3





blank
Nhà văn Nguyễn Xuân Khánh (tức Đào Nguyễn)
 


Ba

Ngày…….

 Em yêu quí!

 Đọc xong thư em, anh vội vàng chuẩn bị định về thăm em, Nhưng một người ở nông trường qua Hà Nội báo cho anh biết là mẹ đã qua khỏi. Lên Tây Bắc, vừ đi vừa về ở chơi ít nhất phải mất tháng rưỡi trời, như vậy rất khó khăn, vì thế anh lại hoãn chuyến đi, chắc em thông cảm.

Ngà ạ! Em phải cảm ơn anh Mai hộ anh. Anh ấy là người cứng rắn, nhưng cũng là người tốt bụng. Giúp ai điều gì thì hãy quên đi, song ai giúp ta điều gì thì phải nhớ suốt đời. Chắc đó là điều mà anh em mình phải làm.

Riêng anh, anh xin em hãy tha thứ cho anh về cái điều anh không có mặt bên em trong những lúc em gặp vận hạn. Đáng ra, anh phải cùng em gánh chịu chung những nỗi khó khăn. Anh rất muốn về với em ngay lúc này nhưng có nhiều lý do bắt buộc anh không về được. Những lý do ấy anh không thể nói ra hết với em lúc này.

Mẹ qua khỏi đận này, điều đó làm anh đỡ ân hận, băn khoăn.

“Về đi! Về với em đi!” Câu nói ấy của em làm lòng anh rung lên đau đớn. Anh biết là em rất thương anh. Để đáp lại tình yêu ấy, đáng lẽ anh phải tung hê tất cả mọi thứ trên đời này mà bay ngay về với Ngà, Nhưng anh vẫn chỉ có những lá thư xa vời này để nói với em thôi.

Tại sao thế? Anh có gì dối trá em hay sao? Không! Chắc chắn là không! Nhưng làm thế nào để anh có thể bộc bạch tấm lòng của anh ra nhỉ? Có lẽ anh chỉ cần xin em có lòng tin. Em hãy tin anh vì bây giờ anh là người rất nghèo, nhưng chắc chắn có một tấm lòng rất giầu.

Lắm lúc anh rất kiêu hãnh vì sự giầu có ấy. Nhưng chao ôi! Có thực là anh giầu có tấm lòng hay không? Tương lai sẽ ra sao? Liệu chúng ta rồi ra có hạnh phúc hay không? Đó là điều mà nhiều khi anh nghĩ tới. Chưa có gì làm rõ cái tương lai mà anh tìm kiếm, nhưng không hiểu sao anh vẫn tin là tương lai sẽ tốt. Anh tin thế vì trái tim bảo anh như thế. Trái tim anh lúc nào cũng phấp phỏng chờ đợi. Chờ cái gì khi cuộc sống anh còn đang là những bước chân dò dẫm…Anh từ bỏ cái ổn định chắc chắn để dấn thân vào những dặm đường chẳng có gì bảo đảm. Mặc dù em gọi, mặc dù những bứt rứt lo âu, mặc dù những khó khăn nhiều khi không tưởng tượng nổi, anh vẫn kiên trì hy vọng và chờ đợi.

Nhiều đêm anh ngồi chờ cho đến sáng. Chờ cái gì? Có lẽ là chờ ánh mặt trời cuối sáng dịu dàng, trẻ trung ấm áp; có lẽ là chờ tiếng con chích chòe ngọt ngào phấn hứng bao ngày vui khi mặt trời ngủ dậy; cũng có lẽ chờ những cơn mưa phiền muộn nhưng trong trẻo cuốn đi những bụi bặm, những cơn mưa làm trời sẫm xịt nhưng ít nhất mặt trời cũng còn gửi được những tia sáng nhạt qua làn mưa làm quà cho mọi người chờ đợi.

Ngà ơi!

Em không biết rằng, trong những cơn phấp phỏng như vậy, anh nhớ em, mong em ngồi cạnh bên anh đến chừng nào. Có bàn tay em, tay anh chắc ấm hơn; có hơi thở của em, trái tim anh chắc bớt cay đắng hơn; có con mắt trong trẻo của em, tâm hồn anh chắc sáng suốt và dịu dàng hơn.

Anh muốn đánh đàn dạo cho em nghe đoạn mở đầu của khúc Trương Chi, khúc đàn mà anh ấp ủ. Em hãy lắng tai nghe, anh đang dạo cho em nghe đấy:

Một là đò đêm nhỏ nhoi, trơ trọi. Anh Trương Chi một mình trong đêm mênh mông- lạnh.

Con sông rộng… Con sông dài… sóng sông buồn sóng sông hung dữ…

Ngôi sao hôm lấp lánh ở cuối trời, thuyền trôi mà chưa tới.

Con cá bạc đớp sao, không gian lặng thảng thốt giật mình.

Những tòa lâu đài nguy nga, đèn ngũ sắc xếp hàng soi bóng bên sông. Một cái gì rất đẹp nhoi nhói trong lòng Và anh Trương Chi của anh cất tiếng…tiếng hát vút lên làm ngôi sao hôm xa vời kia cũng rùng mình ngạc nhiên… giận dữ…

Ngà ơi! Mị nương của ta ơi!

Ta yêu em. Máu ta, não ta đang chảy ra làm quà tặng em. Anh điên rồi; Những lời mê sảng những cũng là những lời yêu em nồng thắm đến chừng nào. Cánh hoa trắng đẹp của ta ơi! Em đừng rơi nước mắt! “Về đi! Về đi anh ơi” Anh sẽ về bên em.


 Lá thư không gửi

Có gì là lạ! Sở dĩ tôi không trở về với Ngà được trong lúc Ngà đang cần sự có mặt của tôi và trong lúc lòng tôi đang cháy bỏng lên vì nhớ nhung, Chẳng qua vì trong túi tôi chẳng có lấy một xu nhỏ.

 Dạo này chẳng có việc làm, thóc gạo lại tăng giá vùn vụt. Cả tháng trời, tôi đi rửa ảnh thuê cho người bạn chỉ được hơn hai chục, chưa đủ tiền đong mười cân gạo.

Hai mươi đồng ấy, nếu tôi đưa cho anh chị Trần thì anh chị cũng có thể nuôi tôi sống. Nhưng tôi đã không về nhà anh chị tôi nữa, vì thế tôi phải sống thất thường, bữa no, bữa đói.

Hôm tôi xin anh chị cho tôi đến ở nhà bạn, chị tôi rơm rớm nước mắt, còn anh Trần thì nói bằng cái giọng không biểu lộ xúc động vẫn có của anh:

- Anh khuyên cậu không nên đi. Sống ở Hà Nội, không tem phiếu, không hộ khẩu, cậu không sống nổi đâu.

Đó là một lời khuyên rất thực tế, nhưng cũng là một thách đố. Cũng là một tuyên bố xóa sổ những ước vọng của tôi, những nỗ lực của tôi. Anh không nói toẹt vào mặt, những chẳng khác gì anh đã nói: “Cậu bắt đầu thất bại. Cậu đã bắt đầu nhận quả đắng, kết quả của những hành động rồ dại. Phải biết nén cá nhân ta lại, thậm chí phải phủ định cả cá nhân ta đi. Ta là gì? Là con số không, con số không vô nghĩa.

“Tôi chẳng muốn là con số một, cũng chẳng muốn là con số không. Tôi chỉ muốn làm người.

“Muốn làm người ư? Xưa kia, lúc sinh tạo hóa, bà mụ lấy bột nặn nên người. Vậy ai sẽ nặn cậu thành người?

Tôi hét to trong tâm tưởng:

“Tôi sẽ tự nặn ra tôi.

“Ôi chao! Hùng hồn quá! Nhưng cũng ngây ngô quá! Vâng! Thì cậu hãy đi mà thực hiện những hoang tưởng của mình.

Con mắt Trần đã đối thoại với tôi như thế. Song đến đoạn này, thì mắt anh dịu đi, những tia sáng ân cần lại hiện ra như dỗ dành:

“Cậu bướng bỉnh quá!.. Thôi, cậu đi… đi mà thể nghiệm những tưởng tượng của đời mình. Chắc chắn cậu sẽ gặp nhiều vấp váp. Khi cậu mệt mỏi, cần đến mái nhà anh làm nơi trú ngụ, anh thành thực mời cậu đến. Thậm chí, nếu khi nào thất bại hoàn toàn cậu muốn trở về, thì anh chị cũng sẵn sàng mời cậu đến…Chúc cậu đi thắng lợi!

Anh em tôi chia tay nhau hòa bình như vậy đó. Tôi vẫn gửi chiếc đàn dương cầm ở nhà anh chị và hẹn rằng mỗi tuần tôi sẽ trở về vài lần để dùng đến nó.

Tôi bùi ngùi đến bên chiếc đàn đánh lên một đoạn nhạc, một mẩu nhỏ trong khúc Trương Chi. Cái đoạn anh Trương Chi từ biệt khúc sông có tòa lâu đài nguy nga soi bóng. Khúc sông đã đem lại cho anh niềm vui, ước sao và những nỗi buồn ở đời:

Từ biệt khúc sông, nơi ta thuộc từng con xoáy nước, nơi ta từng ngắm những đêm hội hoa đăng.

Từ biệt những ngọn đèn lồng nhiều màu lộng lẫy, như bơi trên sông, thứ của cải chỉ riêng mắt ta được hưởng.

Những làn sóng biến những ngọn đèn hoa thành ngàn vạn chiếc.

Đèn vỡ ra…chuỗi ngọc lênh đênh…

Từ biệt bầy cá chép đớp trăng, bầu bạn của lá đò đêm và tiếng hát, trong những đêm bồng bềnh trôi sông.

Từ biệt cánh đồng quê mờ ảo màu xanh.

Từ biệt cô công chúa diễm kiều, người con gái đẹp nhất trần gian, người đã làm cho trái tim ta thầm thổn thức…

Xa Ngà, tôi đã chịu một lần đau lột xác, xa gia đình anh chị Trần, những người ruột thịt cuối cùng, tôi lại chịu một lần đau lột xác thứ hai. Không có sự tạo sinh nào ở đời mà không qua đau đớn quằn quại; có thể cái mầm sinh ấy sẽ thui chột, chết đi sau cơn đau dữ dội; cũng có thể nó sống sót và thông qua đau đớn nó càng dẻo dai và mãnh liệt.

Tôi vác ba lô gia tài, vẻn vẹn chỉ có mấy bộ quần áo sờn và dăm quyển sách nát lên vai. Tôi ra đi trần trụi, nhưng thể năng thì vô cùng lớn. Tôi ra đi trần trụi, những đầu óc thì sưng tấy, đầy ắp ước vọng. Chị Trần dúi vào tay tôi mấy chục bạc:

- Cậu bướng bỉnh lắm… nhưng thôi, em cứ về luôn. Chị lúc nào cũng thương em.

Người chị, bà mẹ thứ hai của đời tôi, khóc nức lên rồi chạy vào nhà. Ô hay! Lạ chưa! Tôi ra đi những vẫn ở trong cùng một thành phố với chị, đâu có phải một xa cách không gian rộng lớn, nhưng hình như cuộc chia tay của tôi với gia đình chị lại quá nặng nề. Dù sao cũng phải nhận có lẽ như thế mới đúng tình chất của cuộc chia tay này. Đây không phải là cuộc chia tay vì cách biệt không gian, mà là cuộc chia tay về cách biệt tâm hồn.

Tôi đến ở nhà Hưng.

Tôi đến nhà Hưng đúng lúc gia đình anh đang có tin vui. Thằng con lớn của anh Hưng đi bộ đội vào B vừa gửi thư về. Chàng thanh niên này đi lính trước Hiệp định Paris chừng ba tháng. Cháu hiện ở vùng Tây Ninh. Chàng học sinh lớp mười này lãng mạn hệt ông bố. Anh ta gửi tặng bố một bài thơ. Anh cảm ơn ông bố, người đã di truyền cho anh cái máu lang thang. Chàng thanh niên mười chín tuổi đã cảm thấy sự kỳ thú trước những điều mới lạ trên những dặm đường mới. Anh đã uống rượu cần trong nhà rông cùng những cô gái Bana. Anh đã mầy mò tìm đến những tháp Chàm để chiêm ngưỡng, anh đã đến những ngôi chùa Lào, cưỡi trên lưng những chú voi khổng lồ. Anh đã biết những niềm vui cuồng nhiệt và những nỗi buồn day dứt của người lính sau trận đánh. Anh đã nhắc trong bức thư đến một câu chuyện cổ tích mà bố Hưng đã kể cho nghe từ thuở bé: “Câu chuyện đổi xác”.

Hưng run run đọc cho tôi nghe lá thư ấy, anh lau kính mấy bận. Cuối cùng anh lặng đi, và rít liền hai điều thuốc lào. Anh lẩm bẩm:

- Tư ạ, Minh đã kể cho con mình nghe biết bao nhiêu chuyện bịa đặt. Không ngờ đã ảnh hưởng đến con mình thế.

- Câu chuyện đổi xác đại để thế nào?

- Ngày xưa, có một anh chàng đi chu du thiên hạ. Anh đã gặp nhiều người, biết nhiều việc. Thế sự chìm nổi, đen bạc làm anh phiền muộn. Gia đình anh làm nghề chài lưới. Một đêm chèo thuyền trên sông, anh đã nằm mơ gặp một chàng trai cùng trạc tuổi, tự xưng là con vua Thủy Tề. Chàng hoàng tử này cũng thèm được lang thang đến một nơi xa lạ mà mình không hề biết. Hai chàng lang thang thèm đời gặp nhau. Họ bèn đổi xác cho nhau. Anh thuyền chài thì chui vào xác con cá chép. Con cá chép thì chui vào xác anh học trò thuyền chài. Bao nhiêu là chuyện rắc rối xảy ra với hai người. Anh học trò nghèo đã hiểu thế nào là thế giới cung đình và cái xã hội thần tiên dưới nước mà anh thường tưởng tượng. Hoàng tử cá cũng đã hiểu thế nào là xã hội nghèo khổ và cuộc đời trần thế đầy dục vọng đã làm bao nàng tiên cá trốn nhà lên ở với người trần. Cuối cùng hai chàng trai trở về với ngôi vị của chính mình, với nỗi buồn không gì chữa nổi, và niềm vui của con người đã thấu hiểu những bí ẩn của đời sống.

Tôi ngạc nhiên:

- Anh bịa ra câu chuyện kỳ thú đấy. Thú thật tôi cũng thèm được đổi xác.

Buổi tối, chúng tôi đến nhà Minh. Vừa thấy tôi, Minh đã reo lên:

- Trời ơi! Tôi mong ông quá. Vào đây cho xem cái này vui lắm… Nào! Thấy chưa? Thấy chưa? Chúa Giê-su của anh đấy.

Tôi nhìn bức tranh nền đỏ, trên đó Chúa mặc áo choàng đen, đầu rực ánh hào quang. Chúa đang quỳ gối ngửa mặt lên trời cầu nguyện, vẻ mặt hiền từ, kính cẩn. Sau lưng Chúa một con chim trắng đang bay, con chim bị gắn liền với Chúa bằng một sợi dây. Sợi dây. Sợi dây, một đầu buộc vào chân chim, một đầu buộc vào chân Chúa.

- Cái gì thế này?

- Chúa chơi chim – Minh trả lời – Chúa yêu thương muôn loài. Lẽ dĩ nhiên Chúa thích hơn, và nhất là loài Sơn Ca. Con chiên nuôi chim thì thả; còn Chúa vì không biết tâm lý loài chim (Chúa bận cầu kinh, không có thì giờ học nghề nuôi chim cho sành) nên cứ thả con chin nào là con ấy bay mất liền. Chúa tức giận bèn nghĩ ra sáng kiến buộc chim vào chân mình. Từ đó, hôm nào dù Chúa bận cầu kinh suốt ngày, chim bị bỏ đói cũng không bay đi được.

- Đầu óc anh nhiều tưởng tượng quá.

- Không! Chính anh mới là người giầu tưởng tượng đã gợi cho tôi vẽ. Từ hôm anh kể cho tôi nghe về những giấc mơ gặp Chúa, đầu óc tôi cứ nghĩ miên man về Chúa. Và… tôi sẽ vẽ một loại tranh tôn giáo, một sê-ri tranh về Chúa.

 Đêm hôm ấy, tôi ngủ ở nhà Minh.

 Tôi đang ngủ say thì Chúa lại hiện về trong giấc ngủ của tôi. Lần này ông từ bức tranh màu đỏ bước ra. Chúa nghiêm trang hơn mọi khi. Con chim trắng lúc này đậu trên bàn tay Chúa. Chúa hỏi tôi:

- Các con đinh đào ngũ khỏi xứ Thiên đàng?

- Chính Chúa đinh đuổi tôi ra khỏi xứ Thiên đàng thì đúng hơn.

- Con ạ! Con là người thông minh, chắc con hiểu lòng ra nhân từ rộng rãi. Cửa Thiên đàng bao giờ cũng rộng mở, miễn là con hiểu được ý của cha các con, Người bao dung nhưng Người cũng nghiêm khắc, vì con đã hiểu: Ở khắp nơi chỗ nào chẳng là luật lệ. Các con biết chuyện đổi xác của các con rồi đấy. Anh học trò tìm xuống thủy cung, nhưng ở đấy luật lệ cũng ngự trị.

Chúa lấy tay ve vuốt con chim trắng rồi hiền từ hỏi nó:

- Ta cũng ban cho con một sợi dây: đó là luật lệ. Nhưng thử hỏi, từ khi con đến với ta con thấy lòng mình sáng ra không?

- Thưa Chúa! Lòng con rạng sáng – Chim trắng rầu rĩ trả lời.

- Nếu con muốn bỏ sợi dây ta cũng bỏ. Nhưng con hiểu đấy, con bay đi đâu cũng là bầu trời của Chúa. Vả lại nếu xa ta, con sẽ gặp những vị mục sư ngốc nghếch và con sẽ khổ sở hơn. Có khi, nếu gặp điều không may người ta sẽ bắt con vặt lông và rán chả. Con khôn ngoan con nên ở bên ta.

- Lạy chúa! Con xin đời đời ở bên mình Chúa – Chim nói giọng run run rầu rĩ – Giêsuma! Lạy Chúa tôi! Và chim xòe cánh làm dấu.

 Tôi sợ hãi đến lặng đi vì cái giọng mơn trớn ngọt ngào của Chúa. Nhân lúc Chúa mải nói với chim, tôi lủi đi mất. Đầu tôi va phải bức tường và tôi choàng tỉnh giấc.

 Sáng hôm sau, tôi về nhà anh chị Trần để đánh đàn. Tôi chọn đúng vào giờ anh chị đi làm mới đến, vì muốn tránh mặt hai người. Anh chị tôi có hai người con: Cháu Lý đang học ở Liên Xô, cháu Lê sắp học xong lớp mười. Cháu Lê kém tôi hơn chục tuổi rất mến tôi. Gặp tôi, cháu thông báo ngay tình hình:

- Cậu đi khỏi nhà…mẹ cháu khóc sưng cả mắt.

- Rồi mẹ cháu sẽ bình thường trở lại. Còn bố cháu thì sao?

- Bố cháu chỉ ngồi hút thuốc lá suốt buổi tối, Cháu cũng không hợp với bố cháu.

- Sao lại thế? Bố cháu rất tốt.

- Rất tốt nhưng rất cổ. Cháu đã lớn đến thế này rồi mà bố cháu lúc nào cũng giảng giải – Cháu ngập ngừng rồi tiếp – Bố cháu chỉ lo lớp trẻ chúng cháu sẽ làm hỏng mất cách mạng Việt Nam sau này… Vì vậy ông luôn luôn hồi tưởng, kể lại cho cháu nghe những chuyện đánh nhau hồi chống Pháp: chuyện vào lòng địch trinh sát, chuyện bố trí giết một tên ác ôn, chuyện đánh trận độn thổ…Nói chung những sự tích anh hùng mà cháu đã nghe đến thuộc lòng.

 Cháu Lê ngừng nói như để suy nghĩ, sau đó nghiêm trang và mơ màng:

- Cậu ạ, cháu đâu dám xem thường những sự tích anh hùng. Nhưng có lẽ, hình như cháu còn thấy cần nhiều điều khác nữa mà bố cháu không nói tới. Có lẽ… bố cháu….cũng không biết mà cháu cũng không biết những cái đó là những cái gì…

- Ôi!Cháu tôi lớn thật rồi.

 Cháu tôi vẫn nghiêm trang:

- Lũ bạn lớn hơn cháu vài tuổi có đứa hoạt động Sài Gòn, có đứa sang Lào, Campuchia. Nhiều đứa đã chết, nhiều đứa trở về đỏ ngực, nhiều đứa trở về suốt ngày lê la ở quán bia…Cậu ạ, có lẽ cháu cũng đi bộ đội.

- Sao? Bố cháu chuẩn bị cho cháu sang Đức cơ mà?

- Đó là ý của bố cháu.

- Cháu thích đời lính?

- Cháu chưa thích một cái gì. Kỹ sư ư? Người thợ ư? Anh lính ư? Thì làm cái gì chẳng được.

- Cháu định thể nghiệm một cái gì chăng? Song trước hết, cậu nghĩ đời người cần có một niềm say mê…

 Cháu tôi cười mỉm:

- Cậu lại giảng giải cho cháu rồi. Bố cháu cũng hay giảng giải. Chỉ có cái khác là.. . hình như bố cháu đã hết niềm say mê…Còn cậu thì vẫn say mê thực sự. Cậu lớn tuổi rồi mà còn say mê điên rồ. Có lẽ vì thế mà cháu lắm lúc trông cậu rất trẻ…

 Tôi cười ngạc nhiên nhìn cháu. Tôi vẫn tự hào mình thuộc về tuổi trẻ, mình hiểu tuổi trẻ. Nhưng thực sự tôi có hiểu gì về cháu tôi lắm đâu. Chỉ hơn cháu chừng chục tuổi mà cậu cháu tôi hình như đã có một xa cách rất lớn. Lê tiếp tục tâm sự:

- Có một thằng bạn hỏi cháu: “Giữa nhà tù và đời lính, nên chọn bên nào?”

- Quái gở! Tôi thét lên. – Các cậu thật quái gở! Tuổi còn bé tí mà các cháu đã suy nghĩ điên rồ thế sao?

 Lòng tôi chợt nhói – tôi nhìn điếu thuốc là trễ tràng khoái trá trên đôi môi đứa cháu. Tôi giật mình phát hiện ra điều trên. Khuôn mặt anh thanh niên còn non choẹt, hầu như còn là đứa trẻ con kia; cháu tôi đang đứng mấp mé bên bờ vực sông. Cái lớp người non choẹt ấy hình như đang trốn chạy hoặc đi tìm hiểu một cái gì đó nhưng không thấy, hoặc cái chưa thấy…Và ý nghĩ đó chỉ xuất hiện thoáng mờ trong vô thức, nên chúng được biểu hiện ra bằng những hành vi cuồng dại.

- Biết nói thế nào nhỉ? Tôi không nói nổi một điều gì với cháu – Tôi thừ ra im lặng, hồi lâu tôi ngẩng lên thì thấy Lê đã đi khỏi. Tôi buồn rầu lại bên chiếc đàn dương cầm, âu yếm đánh chậm rãi vào nốt nhạc ưu phiền.

 Tôi chợt thấy một bức thư kẹp trên giá nhạc. Bức thư gửi cho tôi. Không phải chữ Ngà. Có gì xẩy ra đến với tôi đây? Một lá thư ngắn, vẻn vẹn chỉ có mấy dòng chữ hẹn gặp lại tôi vào ngày 30 tháng này. Đó là thư của đội trưởng Mai, một lá thư lạnh nhạt và bình tĩnh. Còn mười ngày nữa mới đến hẹn.


 Anh thương yêu!

Đêm nay con bò sừng hươu của em lại trở dạ đẻ. Em thức suốt đêm nghe tiếng rừng. Con chó đốm thỉnh thoảng lại sủa khàn bâng quơ. Gió núi rì rầm trong những lùm hoa ban sau nhà. Con chim “bắt cô trói cột” chợt kêu hốt hoảng – Tiếng con nai gọi nhau tha thiết. Một tảng đá cô độc, không hiểu vì sao, bỗng lăn từ đỉnh núi chóp nón trước nhà, theo sườn núi, tiếng động lộc cộc rợn và huyền bí. Rừng bỗng dưng câm bặt thì thào. Trong cái câm lặng ghê rợn ấy, đột nhiên tiếng con vượn mẹ lại hú lên hoang dại. Tóc em dựng ngược sau gáy. Cả con bò sừng hươu cũng thở phì phò gấp hơn Nó cúi đầu sát thêm xuống con bê và liếm…

Rồi sau đó, rừng hoa ban lại xì xào. Ôi chao! Sao mà em nhớ cái đêm em gặp anh lần đầu tiên đến thế. Đêm hôm đó, anh còn nhớ không? Chính con bò sừng hươu của em trở dạ đẻ lần đầu. Em phải cầm đèn chạy một mình trong rừng thẳm để đến gọi anh.

Anh thương yêu!

Anh ngốc nghếch mà kêu ngạo, anh vụng dại mà đằm thắm. Suốt dọc đường rừng, đêm đó, anh chỉ mắng em. Em chạy nhanh, thở dốc, mà anh vẫn chê là chậm. Tóc em vướng bụi cỏ sổ tung, anh cũng chê là lắm điệu. Con sóc rừng lẩn vào bụi tranh sột soạt làm em hốt hoảng, anh chê là dát…

Mãi đến khi, em đằm chân vào mầm cỏ tranh nhọn hoắt, đâm lút đến xương, thì lúc đó anh mới chợt thương em. Em run lên khi anh nắm lấy bàn chân em để săn sóc. Tim em rộn ràng khi anh bắt em phải đi đôi ủng của anh.

Kỷ niệm đầu tiên ấy sao đêm nay lại hiện lên trong óc em rõ ràng thế. Nghĩ đến nó, em như muốn khóc.

Sao anh bỏ rừng của chúng mình mà đi? Sao anh bỏ em lại mà ra đi một mình? Con vượn, chiều qua, đứng ngây trên cây ban đầu nhà mà kêu rất lâu. Em đứng dưới gốc, nó cũng không chạy; mãi khi anh đội trưởng cầm súng đến, nó mới bỏ chạy. Anh Mai bảo sẽ có lúc bắn con vượn chết.

Em sợ quá, Trước khi có anh, sao rừng của chúng mình dịu dàng đến thế. Bây giờ em đâm ra sợ rừng. Anh ơi! Viết thư cho em đi, viết nhiều vào. Em thấy bàng hoàng lo lắng. Có việc gì sẽ xảy đến với em, đến với chúng ta hở anh.

Anh ơi! Về đi! Về với em đi.

Ngà của anh.

 Em thương.

Hãy bình tĩnh. Nỗi đau xa cách rồi sẽ qua. Càng cách xa tình càng đậm đà. Em hãy cố gắng chịu đựng. Anh tin rằng sự đời bao giờ cũng kết thúc đẹp đẽ, miễn là ta có một trái tim nồng cháy và tốt đẹp.

Tội nghiệp cô em gái bé bỏng! Em lo cho anh quá nên đâm ra hốt hoảng. Chẳng có chuyện gì xảy ra cả. Anh vẫn khỏe. Này, anh kể cho em nghe công việc mỗi ngày của anh nhé:

Năm giờ, anh thức dậy rồi ăn sáng, sau đó đến trường âm nhạc. Những giờ học say mê. Thầy của anh tốt vô chừng! Người thầy đỡ đầu chỉ bảo anh hết sức tận tình. Ông như con tằm nhả tơ, buông ra những sợi tơ mịn màng nhất, tâm huyết nhất của mình để đào tạo đứa học trò yêu. Ông hy vọng anh sẽ là người tiếp bước chân ông, kế nghiệp ông.

Em đã nghe bản nhạc tiếng rừng của anh, anh làm ra nó trong một đêm, đêm hôm đó sao anh nhớ em, và anh chỉ nghĩ đến em, nghĩ đến đội chăn nuôi của chúng mình. Cái đêm anh em mình băng rừng về đỡ đẻ cho con bò sừng hươu hiện về trong trí óc anh rõ mồn một…

Mười hai giờ đêm hôm ấy, em hốt hoảng gọi anh, Nghe tiếng Ngà, anh đã nhận ra ngay, nhưng anh cứ giả vờ trêu ghẹo:

- Cái gì mà ồn ĩ lên thế?

- Em đến nhờ anh…

- Đỡ đẻ phải không?

- Dạ…Vâng…

- Bà nào giở dạ?

- Vâng…vâng… không… không…

- Vâng… Đỡ đẻ… những không phải người…mà là bò…

Anh suýt bật cười vì cái giọng vừa ấp úng ngượng nghịu, lại vừa hốt hoảng của em. Anh nén cười và ra bộ lờ lững:

- Tưởng cho người… Bò thì quan trọng gì…

- Rất quan trọng anh ơi.

 Em năn nỉ, rồi hùng hồn giải thích: Nào là con bò ấy ngoan, nào là con bò ấy nhiều sữa… Có một điều em không nói ra nhưng anh rất biết: Em quý mến con bò ấy. Đã một lần, anh bắt gặp em nói chuyện với những con bò, y như nói chuyện với người.

Anh quý em bắt đầu từ hôm ấy, Nghĩ rằng: một người biết thương giống vật, chắc chắn người đó là người hiền hậu. Anh cũng yêu những con vật, thuở anh còn bé, nhà có con mèo chết, anh khóc cả một buổi. Hồi ông bố anh còn sống, một lần người ta giết con chó nhà nuôi ăn thịt, anh sợ hãi trốn biệt đến nhà ông ngoại, không dám nhìn mọi người ăn thịt con chó ấy. Thú thật, từ hôm đó anh không thích bố nữa, tại sao mình có thể đang tâm ăn thịt một con vật mà mình thương yêu, thậm chí con vật đó lại trung thành tận tụy với mình.

Thế rồi, anh mê em, Song mê mà không dám nói. Cái đêm rừng ngày ấy đã nói hộ anh. Bây giờ anh như vẫn còn nghe thấy cả tiếng thở dồn dập của em trên đường đến trại bò. Đêm hôm ấy thật đẹp! Vòm trời núi lấp lánh vài hạt sao nhạt. Con chim đêm thảng thốt vụt cánh. Con nai âu yếm giục chúng ta đi. Con cú mèo trên đường bay ngang rừng bao giờ cũng dịu dàng. Những con thú ác ở đâu chả có, song chúng có nhiều đâu.

Chị Trần gửi lời hỏi thăm em đấy. Thằng con lớn của anh chị đi học nước ngoài gửi quà về, chị bảo anh gửi biếu mẹ hộp thuốc bổ. Anh Trần cũng rất quý em. Anh chị cứ giục anh lên xin phép mẹ cho chúng mình cưới nhau. Ở nhà, anh là út. Bố mẹ đã chết, nên chị Trần chỉ muốn anh lập gia đình cho ổn định. Nhưng anh còn phải học; hai năm nữa chúng mình cưới cũng không muộn. Mong em hiểu anh. Anh không muốn chúng mình thành vợ chồng trong khi anh chẳng kiếm được tiền nuôi gia đình. Anh không muốn Ngà khổ.

Hãy bình tâm Ngà nhé!

Hạnh phúc ở trong tay chúng ta.

Anh của em.

Lá thư không gửi.

Sao tôi cứ phải nói dối mãi thế này hở trời?

Một ngày làm việc của tôi đâu có phải êm đềm như thế. Ông anh rể tôi ngày càng im lặng. Ông rất lịch sự với tôi, lịch sự đến nỗi chị gái tôi phải phát cáu:

 – Anh em nhà ông lẽ phép đối với nhau như những nhà ngoại giao.

Anh Trần cười:

- Tôi không muốn làm gì để bận lòng cậu Tư. Phải giúp cho cậu ấy yên ổn nghiên cứu.

Sau bữa cơm chiều, chung quanh ngọn đèn xum họp, anh Trần đổi thái độ, anh không nói với tôi, nhưng lại gián tiếp khuyên nhủ bằng những câu nói với vợ con, những câu nói thường làm tôi chẳng thích, chí ít thì cũng thờ ơ.

Tôi thường ngồi hút thuốc lá, nhắm mắt để đoán những hàm nghĩa qua giọng nói. Anh khuyên nhủ cháu Lê, cậu con trai thứ hai, đang chuẩn bị sang Đức:

- Con sang bên ấy, phải tỏ ra xứng đáng một con người Việt Nam. Bố mong con học kỹ thuật giỏi chứ không mong con làm giầu.

Thằng cháu tôi không phải loại hám của, tôi biết chắc vậy, vì nhiều lần cậu cháu đã tâm sự với nhau. Có lẽ nó thích du lịch, mong được hưởng một làn không khí mới, hơn là cái không khí mà nó hít thở mãi từ tấm bé. Cũng có lúc thằng bé lại thấy rằng nó không nên đi mới đúng…

Ông anh rể hình như đã biết mập mờ về những ý định của con trai. Có lẽ ông cho tôi là thủ phạm, là người đã khơi gợi “những ý nghĩ ấy cho thằng bé”. Nghe ông bố giảng giải, thằng Lê liến láu trả lời rất khôn ngoan, cốt cho ông yên tâm. Trong thâm tâm nó, tôi biết thằng bé chẳng tin nghe lời bố. Ông Trần bực bội, liếc nhìn tôi. Cái nhìn hằn học như muốn nói:

“ Cậu chính là thủ phạm của những ý nghĩ bông lông, Cậu xem từ trước tới nay, trong căn nhà này, mọi thứ đều ổn định trật tự, Từ chỗ nằm, chỗ ngồi, chỗ đặt phích, chỗ đặt quyển sách… cho đến chỗ ngồi của những tư tưởng… Tất cả nhất nhất đều nề nếp… thẳng tắp như một đoàn quân, ngăn nắp như một trại lính vào giờ kiểm tra nội vụ. Nhưng từ ngày câu đến đây…. Thế là đảo lộn, không gian, thời gian của nhà tôi như bị xộc xệch, như bị nhiễm độc vì những ý tưởng bông lông.

Tôi trả lời thầm:

 “ Ô kìa! Như anh biết đấy, em chưa hề khuyên cháu một lời nào ngược với ý anh. Em không hề muốn cháu sống như em.

 “ Cậu không nói nhưng còn mắt buồn phiền của cậu nói nhất là tiếng đàn. Tiếng đàn của cậu là cái gì? Là những âm thanh về những con nai chỉ thích tung tăng thỏa thuê trên đồng cỏ, không thích chịu sự cai quản ràng buộc… Là âm thanh của những bước chân ngập ngừng, nghi ngại. Những bước chân ấy sợ cái gì khi con đường thênh thang đã mở ra trước mắt?… Là âm thanh ưu tư phiền muộn của sự đợi chờ. Lúc thì nó bực bội, lúc thì nó hy vọng, lúc thì nó chán nản, lúc thì nó phấp phỏng… Hừ! Anh phấp phỏng cái gì nào? Sao lại phấp phỏng? Đã sáng rồi chứ còn tối nữa đâu?…Nói chung, tôi ghê sợ tiếng đàn của cậu… Có sự hiện diện của nó, căn nhà của tôi bỗng như muốn xô lệch đi… Những người ở gia đình này bỗng như không muốn tuân lệnh tôi…

 “ Anh kết tội tiếng đàn của em nghiêm khắc thế sao?

 “ Tiếng đàn tội lỗi!

 “ Anh muốn em… thế nào bây giờ?

 “ Muốn tiếng đàn của cậu thay đổi lại. Làm sao cho căn nhà của tôi lại êm ả, lại trật tự như xưa.

 Tôi không muốn tiếp tục đối thoại với anh rể tôi nữa. Tôi ra khỏi nhà, đi chơi. Đêm ấy, tôi không ngủ ở nhà. Tôi đi tìm gặp người bạn tên Hưng, thầy giáo dạy văn. Hưng rủ tôi đi đến nhà Minh, Anh bảo:

- Dạo này, trông cậu thiểu não quá. Ốm hay sao?

- Không ốm.

- Dù sao thì cũng là ốm, Tâm hồn day dứt, thế là ốm, Cậu nhớ Tây Bắc ư? Minh sẽ giải bệnh cho cậu bằng cách cho xem mầu sắc núi rừng, Cậu nhớ đàn bò của người yêu ư? Nhớ lũ nai bên suối ư? Ở nhà Minh có đủ loại tranh về cầm thú.

Tôi cười bông lơn:

- Đêm nào tôi cũng gặp Chúa Giê –su. Không biết nhà Minh có tranh về Chúa không?

- Cậu vô thần, không theo đạo Thiên Chúa cơ mà.

- Thế mà tôi lại nặng duyên với Chúa. Đêm nào tôi cũng nằm mơ thấy Chúa. Người đàm đạo với tôi đủ chuyện.

- Chuyện gì?

- Những chuyện nghiêm trang của đời người. Đêm qua, Chúa bảo tôi: “Anh sẽ bị đuổi ra khỏi xứ Thiên đàng” Tôi bướng bỉnh trả lời: “Không ai có quyền đuổi tôi khỏi hạnh phúc. Tôi cứ đến dù Chúa ngăn cấm. Vả lại, tôi có tội gì nào? Tôi hoàn toàn trong trắng.” – “Anh bị đuổi vì những nét nhạc bông lông. Nét nhạc của anh đang bị quỷ ám” – “Nét nhạc của tôi là niềm thương xót cho những nối hẩm hiu. Nó là ước vọng khao khát hạnh phúc. Đó là tiếng giác của con nai yếu đuối, tiếng hú của con vượn mất con. Đó là tiếng thầm thì của người đàn bà tôi yêu – tiếng khe khẽ rên của con bò nái bừng lên sung sướng khi con bê nhỏ chào đời. Đó là tiếng của những đêm dài phấp phỏng. Sao có thể gọi là bông lông, quỷ ám?” Chúa lắc đầu rồi bay vụt lên trời. Bầy thiên thần theo hầu bên tấu lên một điệu nhạc vang vang do hàng ngàn vách đá đẩy dội lại: “Ta là đường sáng, là hạnh phúc, là chân lý”. Tiếng nói âm vang ấy như đè bẹp không gian xuống, muôn vật hình như thảy đều co rúm lại.

Hưng trầm ngâm:

- Giấc mơ của cậu kinh khủng quá. Ốm mất rồi bạn ạ.

Tôi cáu kỉnh:

- Mình không ốm

- Thôi được! Thì cứ cho là cậu không ốm. Nhưng cứ lên đến nhà Minh, đến đó tớ tin lòng cậu sẽ dịu lại.

Căn buồng của Minh là một căn buồng hẹp chừng mười thước vuông. Trên vách treo kín tranh. Tôi đã thuộc tên từng bức. Bức “Đồng cỏ” với mầu da cam mênh mông, màu da cam của những làn khói tên lửa, màu da cam tàn nhẫn và đầy khát vọng. Bức “Em bé nghèo” với màu chì nhạt xám buồn nhưng trong trẻo. Em bé gái tóc xòa đang đối thoại ngầm với con chim nhỏ nằm trên bàn tay gầy:

- Chim ơi! Chim có tổ không?

- Chú tưởng loài chim bao giờ cũng có tổ ư? – Con chim nhỏ líu lo trả lời. – Chỉ khi nào ấp trứng, nuôi con mới có tổ, còn thì suốt đời chim vẫn lang thang. Lúc thì ẩn ở những lùm tre cong mềm mại, lúc thì trú ngụ ở những rừng lau xám buồn, lúc thì phiêu bạt đến những rặng núi cao ngất chọc mây. Lúc thì lang thang đến rừng đào Sapa, từng Mơ bến Đục. Cả đời, loài chim chúng em đi tìm niềm vui. Chúng em đã gặp nhiều niềm vui, nhưng chẳng cái nào bền.

Tôi thích nhất bức tranh này của Minh. Hôm Minh mới vẽ xong, tôi ngủ bên bức tranh, nhìn nó và bắt gặp cuộc đối thoại trong tranh ấy.

Tranh của Minh chẳng giống tranh của bất cứ họa sĩ tài năng nào. Minh chẳng học vẽ ở một trường lớp nào. Minh mới vẽ vài năm nay, tự học mà vẽ. Đêm ngày Minh như điên trong cơn vẽ. Một năm trời, Minh đã cho ra đời vài trăm bức tranh. Nhiều họa sĩ đến thăm, người khen, người chê. Họ bảo: Đây là một họa sĩ có năng khiếu nhưng thiếu học. Một lời khinh miệt nhưng cũng là lời thán phục. Người ta chê những người ta vẫn đến. Chẳng ai hỏi mua một bức tranh nào. Điều đó không làm Minh buồn hay chán nản. Anh bảo: “Tôi có làm họa sĩ đâu. Tôi thích mầu sắc, tôi quệt sơn quệt mầu lên vải, lên giấy để tìm những phản ứng của chúng hoặc sự hài hòa giữa chúng. Nói chung, tôi là một đứa trẻ con nhiều tuổi muốn chơi vui với màu sắc. Thế thôi”. Minh đã làm nhiều nghề để kiếm sống:Thợ quét vôi, phu khuân vác, phụ nề, đi theo xe bò kéo, làm cả người chào hàng, đi đưa thuốc lá và kẹo bánh cho hàng chè chén… Kiếm được tiền, anh ăn uống rất sơ sài còn thì dồn hết cho việc vẽ.

Khi chúng tôi đến Minh đang cởi trần lúi húi vẽ. Bộ râu quai nón của anh bóng mồ hôi. Minh bắt tay, rồi hồ hởi nói:

- Mấy tuần nay không thấy Tư đến. Minh đang vẽ một sê-ri tranh mới: sê-ri bách thú. Cái này vui.

Minh trang trọng trải một tấm giấy trắng lên nền rồi lần lượt đặt những bức tranh lên. Tôi ngắm nghía con hổ – một con mèo thì đúng hơn. Dáng nó ngồi hiền từ, mắt lim dim, lông nó màu vàng da cam. Nhưng nhìn cho kỹ thì thấy không phải là mèo. Bức tranh toát ra sặc sụa mùi dã thú. Tại sao hổ lại không vàng đen, lại mang mầu da cam? Tôi nghĩ. Minh đoán được ý tôi, anh cười. Còn tôi, tôi cũng đọc được ý nghĩ của Minh trong đôi mắt nheo cười: “Đen ư? Hắc ám quá.Vàng ư? Hiền lành quá. Con hổ cũng hiện đại hóa. Mầu da cam mới đúng. Trong mầu da cam có cả cái sắc độ hiền hòa của những quả chín ngọt, đồng thời cũng chứa cả cái sắc độ tàn bạo của những đám cháy tên lửa”.

Sau con hổ là con nai. Con nai bị thương, đang liếm vết thương. Mắt nai là loại mắt bò; người Ấn Độ vẫn ví mắt con gái đẹp như mắt bò. Chân con nai dài quá khổ, mảnh dẻ. Có lẽ ý nghĩ về thứ vũ khí khi chạy trốn của tôi ở đây trùng hợp với ý nghĩ của Minh.

Trông con nai trong tranh lại chợt nhớ đến Ngà, đến đội trưởng Mai. Mai ư?… có lần ở nông trường, tôi đã gặp Mai trong một hoàn cảnh hết sức đặc biệt. Có thể nói, đó là một cuộc đối thoại giữa Người và Vật.

Bận ấy, Mai giết thịt chó. Anh ta chuẩn bị làm tiết canh, Đôi mắt sáng quắc. Mai cầm lưỡi dao cạo sắc ngọt. Con chó vàng bị treo ngược trên cành cây; mõm buộc, chân trước trói quặt sau lưng. Mắt con chó trắng toát, đôi mắt mê mẩn đi vì sợ hãi. Mai lấy lưỡi dao ngọt sớt bóc đi một miếng da cổ, tay trái anh cầm miếng giẻ thấm máu đỏ lòm. Những bắp thịt, giây thần kinh, giây chằng, mạch máu, thực quản, phế quản của con vật bị lộ ra công khai dưới anh sáng, chúng cũng biết run rẩy, chúng chuyển động rần rật như có vẻ cuống quit lẩn trốn. Mai lấy một chiếc nan hoa xe đạp, gợi gợi cái đống bầy nhầy ấy để tìm mạch máu. Vừa làm, thỉnh thoảng lại thấm máu, Mai vừa giảng giải cách lấy tiết:

- Phải tìm cho đúng cái động mạch cổ thì máu mới tươi. Cách đánh tiết canh này là tiên tiến nhất. Nó tránh được tình trạng khi cắt, cuống họng hoặc khí quản cũng bị đứt theo, và như vậy, tránh được nước tiết sẽ bị tạp chất của dạ dày hoặc phổi theo ra làm ô nhiễm.

 Mai lấy cái đầu cong của chiếc nan hoa móc tìm cái động mạch trong đám thịt bầy nhầy. Cái bắp thịt cổ bị kích thích co lại, quằn quại. Bọt mép con chó sùi ra một vốc. Một tiếng kêu rên thảm thiết đau đớn, mặc dù bị trói bưng bít, vẫn thoát ra làm rợn người. Trẻ con xúm quanh, im lặng xem, những bộ óc non sưng tấy vì kích động. Những con mắt trẻ thơ tròn xoe sợ hãi, xen lẫn thích thú.

 Cuối cùng cái động mạch chủ đã được tìm thấy. Cái động mạch đầu nguồn sự sống ấy cố trốn lủi, nhưng rút cuộc vẫn bị tóm bắt. Mai kéo nó ra một cách tàn nhẫn, chuẩn bị hòa muối, lau sạch tay, rồi trang trọng dùng lưỡi dao ngọt cắt đôi mạch máu. Máu ồ ạt phụt xuống chậu. Con chó giẫy giụa kêu ư ử. Đôi mắt lúc đầu sợ hãi nhìn Mai, đã dần chuyển thành đôi con mắt vằn tia máu đỏ nhìn trừng trừng căm hờn. Luồng máu chảy ra yếu dần. Những nhịp co giật giẫy giụa cũng thưa dần. Những bắp thịt trên toàn thân con vật cố quằn quại, hết sức căng ra lần cuối, để sau đó nhũn dần rồi cuối cùng thõng thượt. Đôi mắt căm hờn cũng cố dướn mở ra lần cuối để rồi cụp lại đóng kín một linh hồn…

Tôi sởn tóc gáy suốt cuộc hành trình, ngạc nhiên vì thái độ có phần kiêu hãnh và thích chí của Mai. Còn mọi người chung quanh thì lặng đi vì khâm phục tài nghệ của đội trưởng. Một đứa bé nói với tôi, giọng thầm thì:

- Chú Mai đã kể cho chúng cháu nghe một cuộc xử hơn hai chục thằng lĩnh ngụy, chỉ dùng gậy mà đập – chú ấy gan dạ vô cùng.

Mai quay lại nhìn thấy tôi. Anh vui vẻ:

- Chào ông y sĩ. Thế nào? Ông thấy tôi tiến hành mổ xẻ có kém gì bác sĩ làm việc trong phòng phẫu thuật không?

Tôi lúng túng không biết nói sao về sự so sánh ấy.

Minh từ nãy vẫn nói về cái vườn bách thú trên giấy của mình, bây giờ mới chợt nhận ra cuộc phiêu lưu của trí óc tôi. Anh cười:

- Từ nãy đến giờ hình như cậu đã mơ màng… cậu lạc đi những đâu?

Tôi thành thật:

- Lũ cọp lũ nai của cậu làm mình chợt bay lên Tây Bắc. Mình vừa chứng kiến một cuộc hành trình.

- Một cuộc hành trình – Hưng lau chiếc kính trắng rồi lẩm bẩm. – Đầu óc cậu toàn là mộng mị. Cậu mắc bệnh hoang tưởng.

Tôi không hề để ý đến lời phán xét có tính y học của thầy giáo Hưng, và tiếp tục nói:

- Nếu các cậu không làm ngắt quãng thì chắc Chúa Giê-su lại hiện về với mình.

- Thật sao?- Minh có vẻ ngạc nhiên.

- Chúa trời hiện về luôn luôn với vầng hào quang trên đầu. Hình như Người thích tranh cãi, nếu cứ rỗi rãi là lại hiện về đàm thoại với mình. Tôi kể cho Minh nghe về cuộc gặp gỡ gần nhất với Người, về câu chuyện Chúa định đuổi tôi ra khỏi xứ Thiên đàng. Tôi chợt nhớ lại những chi tiết suýt bị bỏ sót.

- Bầy thiên thần bàng bạc nhòe nhòe, chẳng rõ là người, chẳng rõ là vật… những có điều chắc chắn nhất: họ có những đôi mắt sắc và ti hí… Có cảm giác đó là những con chuột, gian lắm! Họ bay lên không gian và hò hét. Bầu trời, mặt đất, tất cả như co rúm lại.

- Co rúm lại! Minh mơ màng, – Chúa với ánh hào quang.. Bầu thiên thần mặt chuột… Không gian như co rúm lại.

Sau đó, anh hoãi thuốc lá liên miên, và ngồi im lặng.

Hưng rủ tôi về:

- Cậu phải đến nhà mình vài bữa. Cậu cần phải được chăm sóc.

Tính Hưng vẫn thế. Anh là người chiều bạn, quý bạn, Bạn là nguồn vui của đời anh. Một ngày thiếu bạn là anh không chịu nổi. Vợ anh, chị Hiền một người đàn bà to béo hiền lành, thường tự hào về cái đức quý bạn của chồng, nhưng đồng thời cũng khó chịu vì cái đức quý bạn quá đáng ấy. Cơm tối xong, chị Hiền thích chồng phải ngồi nhà với lũ con, và bắt anh phải bịa ra những câu chuyện cổ tích để kể cho chúng nghe. Mỗi tuần ít nhất chị cũng bắt anh phải có mặt ở nhà với vợ con hai buổi tối. Vào những “buổi tối gia đình” như thế, thường thường, lúc đầu Hưng bồn chồn đi đi lại lại trong nhà như kẻ mất hồn. Vợ anh kêu lên:

- Này cái máu lang thang lại nổi dậy phải không? Tối nay dứt khoát tôi không cho ông đi đâu.

Hưng nể vợ, bắt buộc phải ngồi nhà với lũ con. Và chỉ khi anh bắt đầu bịa chuyện cổ tích, bắt đầu vào hứng và bốc lên… Cũng lúc ấy, lũ trẻ bắt đầu bị mê hoặc trong những chuyện phiêu lưu vô tận của anh thì tâm hồn anh mới dịu đi, yên ổn. Hưng là người thích lang thang, hay nói cho đúng hơn, anh là người mắc bệnh di động – Chỉ một buổi tối, anh có thể đến chơi bốn năm người bạn. Mỗi người bạn là một thế giới xa lạ với anh, để thỏa mãn cho anh, giải phóng, cho anh cái tâm lý đang bị u – trệ, như anh thường nói. Những chuyện cổ tích, Hưng kể cho các con nghe, cũng là cuộc đời lang thang của tâm hồn anh.

Đêm hôm ấy, Hưng và tôi rón rén trở về căn nhà lá ở cái xóm lầy Hà Nội, Hưng khẽ luồn tay tự mở cửa. Căn nhà Hưng tự làm lấy, căn nhà đã nhiều lần sửa chữa, căn nhà đã thay đổi cửa ra vào nhiều lần, theo nhiều hướng, ở nhiều chỗ khác nhau. Cứ mỗi lần chuyển cửa, Hưng lại tìm được một cách sắp đặt để riêng anh có thể tự mở. Phải làm như vậy vì anh hay đi chơi khuya, mà mỗi lần đi chơi đêm về, khi đứng trước cửa nhà mình thường cảm thấy như mình có tội với vợ con – Hưng giải thích vấn đề cửa cho tôi như vậy.

Vào nhà, chúng tôi không thắp đèn lên. Vợ Hưng, các con Hưng đều đã ngủ say. Hình như cũng chẳng ai biết rằng chúng tôi đã lẻn vào nhà. Tôi bám vào lưng áo Hưng, rón rén tiến dến chiếc giường cá nhân. Hai thằng chui vào cái màn mắc sẵn và rì rầm trò chuyện.

Nằm bên Hưng, sao tôi thấy anh thân thiết với tôi đến thế. Hưng nhiều hơn tôi đến hơn chục tuổi, tôi coi anh vừa là người bạn, vừa là người anh.

Tự dưng, tôi thấy nhu cầu phải mở hết lòng mình rã giải bày với anh. Tôi như một con chiên đang thú tội, đáng kể những nỗi ưu phiền để lòng mình được vơi nhẹ. Những câu chuyện về Ngà, những mâu thuẫn với anh Trần, những băn khoăn về đội trưởng Mai. Những kỷ niệm về những con nai, con vượn, những giấc mơ kỳ dị và những dự định, những khát vọng.

Khi tôi kể về những phác thảo Trương Chi, thì Hưng bỗng ngồi bật dậy, xúc động. Anh quờ tay trong bóng tối, tìm cái điếu cày ở đầu giường, rồi đánh diêm, rít một hơi thuốc lào dài. Hồi lâu, anh mới thì thầm trang nghiêm:

- Đúng ! Rất đúng! Trương Chi là một câu chuyện cổ đẹp nhất của Việt Nam. Hãy bắt tay ngay vào cái bản giao hưởng ấy đi. Trương Chi nói được nhiều điều lắm – hiện đại lắm – trữ tình lắm – hiện thực lắm… Nghĩ rằng trong đó có thể có hơi chèo, hơi quan họ… có bóng những bụi tre, những con bò, những dòng sông, những nỗi vui, những xót xa, cái quyền lực và những con người bị vùi dập…

Con gà trống non của thầy giáo Hưng tập gáy ọ ẹ. Trời sắp sáng. Lúc bấy giờ chúng tôi mới bắt đầu ngủ.


Anh thân yêu!

Một tháng vừa qua, em chẳng biên thư được cho anh vì mẹ đã qua khỏi. Đã mấy lần trưởng mẹ chết. Lạy trời! Mẹ đã qua khỏi. Đến bây giờ em vẫn bàng hoàng tưởng như mình còn đang trong cơn mê khủng khiếp. Mẹ bây giờ già rồi nên bệnh chuyển lắm chứng. Một tuần lễ liền mẹ chỉ nằm, thở bằng mồm và không ngủ được. Vì không ngủ nên mẹ sọp hẳn đi và mệt lắm. Mẹ cứ cầu mong xin được chết. Giá có anh ở nhà thì em đỡ lo, đằng này chỉ có mình em chẳng biết xoay sở ra sao. Em chỉ biết khóc.

Nếu không có anh Mai thì mẹ đã chết. Anh Mai phải leo núi mấy ngày trời, tìm một ông lang người Mèo về chữa cho mẹ. Cuối cùng mẹ đã đỡ.

Đôi vượn vẫn hú đêm ngày trên ngọn núi chóp nón, Nghe tiếng vượn kêu, mẹ sợ hãi sinh ra hốt hoảng, hay giật mình. Anh Mai bảo em là điều gở. Anh vác súng đi tìm con vượn mẹ. Có lúc súng nổ, con vượn vừa chạy vừa chạy kêu vang động cả khu rừng. Mới đây, anh Mai bắn chết được con vượn chồng, Con vượn vợ mất con nay mất chồng, nên nó gào thâu đêm trong rừng nghe ai oán lắm. Cả đội chăn nuôi mấy đêm liền không ngủ được vì tiếng vượn. Con vượn cái kêu khóc thật thê thảm, mẹ bảo cứ như tiếng ma hú hồn. Bệnh mẹ vì thế mà tái phát.

Anh ơi! Lúc này thật hoang mang. Mảnh đất này sao dữ thế! Con vượn đực chết, cứ tưởng con vượn cái sẽ sợ trốn đi và hết chuyện. Ai ngờ con vượn cái vẫn không sợ và càng hú gọi khủng khiếp thêm.

Anh Mai nhất quyết sẽ bắn chết con vượn cái cho bằng được. Anh ấy căm tức con vượn cái đến mức điên cuồng. Sao mà em bồi hồi đến thế! Rồi ra còn những chuyện gì sẽ xảy đến? Mẹ liệu có qua khỏi nổi không anh?

Về đi! Anh ơi! Về với em đi!



Đào Nguyễn

(còn tiếp)




 


Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn