DANH SÁCH TÁC GIẢ
KHÁCH THĂM VIẾNG
2,221,491

‘Tôi từng viết mà không được xuất bản’ - Quốc Phương – BBC Tiếng Việt

Saturday, March 11, 201710:30 PM(View: 3308)
‘Tôi từng viết mà không được xuất bản’ - Quốc Phương – BBC Tiếng Việt

‘Tôi từng viết mà không được xuất bản’

 

clip_image002

Nhà văn Đỗ Hoàng Diệu cho BBC hay bà có thời gian ‘vẫn viết mà không được xuất bản’. FB DO HOANG DIEU



Thế giới ‘không còn hiền như xưa’ và tất cả mọi thứ ‘đã thay đổi, kể cả người đọc’, nhà văn Đỗ Hoàng Diệu từ Hoa Kỳ chia sẻ với BBC hôm 11/3/2017 về sáng tác, xuất bản, văn chương và bạn đọc.

‘Người đói sách đói chữ, vớ gì cũng đọc ngốn ngấu và nâng niu sách như vàng ngọc không còn nhiều’, tác giả của các tác phẩm như Bóng Đè, Lam Vỹ, v.v. nêu quan điểm với BBC.

Hé lộ về thế giới thầm kín ‘bếp núc’ về sáng tác sau những tác phẩm của mình, nhất là qua giai đoạn trên dưới một thập niên gần đây, nhà văn cho hay:

“Có “nhà phê bình mậu dịch” cứ thỉnh thoảng lại “cấu” tôi một nhát đâu đó trên truyền thông bằng cách dẫn tên tôi ra làm minh chứng cho sự chết yểu của ngòi bút. Họ đâu biết trong cả thập kỷ đó, tôi vẫn viết mà không được xuất bản.”

Mời quý vị theo dõi toàn văn cuộc phỏng vấn của BBC Việt ngữ với nhà văn Đỗ Hoàng Diệu, được thực hiện qua bút đàm, sau đây:

Có “nhà phê bình mậu dịch” cứ thỉnh thoảng lại “cấu” tôi một nhát đâu đó trên truyền thông bằng cách dẫn tên tôi ra làm minh chứng cho sự chết yểu của ngòi bút. Họ đâu biết trong cả thập kỷ đó, tôi vẫn viết mà không được xuất bản

Nhà văn Đỗ Hoàng Diệu


BBC:
Được biết nhà văn đang chuẩn bị có một tác phẩm mới ra mắt, nếu có thể ‘bật mí’ được ít nhiều, tác phẩm này có gì đặc sắc và khác so với những tác phẩm trước của bà?

Nhà văn Đỗ Hoàng Diệu: Bóng Đè xuất bản năm 2015 [2005 – BVN]. Tận cuối năm ngoái, tức 11 năm sau cuốn thứ hai của tôi – tiểu thuyết Lam Vỹ mới trình làng. Đa phần cho rằng tôi đã “tịt”. Thậm chí có “nhà phê bình mậu dịch” cứ thỉnh thoảng lại “cấu” tôi một nhát đâu đó trên truyền thông bằng cách dẫn tên tôi ra làm minh chứng cho sự chết yểu của ngòi bút. Họ đâu biết trong cả thập kỷ đó, tôi vẫn viết mà không được xuất bản. Nên anh hỏi về tác phẩm mới, nếu nói bản thảo thì đúng là có, còn ra mắt lại là chuyện khác. Chỉ biết nó là tập truyện ngắn, tác phẩm mà tôi muốn làm cầu nối giữa tiểu thuyết Lam Vỹ đã xuất bản và tiểu thuyết Bệnh Ngứa còn dở dang.

‘Tự kìm mình khi viết’

BBC: Về tác giả, Đỗ Hoàng Diệu ở tác phẩm mới này so với chính tác giả ở những lần sáng tác trước thế nào? Sáng tác ở hải ngoại và sáng tác ở Việt Nam có khác nhau nhiều lắm không ở bà, và nếu có thì ra sao, vì sao?

NVĐHD: Tác phẩm đầu tay – Bóng Đè, tôi viết năm 26 tuổi không rào cản, không kềm hãm nên bung phá, tuôn trào. Cuốn tiểu thuyết Hầm Mộ (chưa được xuất bản) của những năm tuổi ba mươi đã va vấp, đã “nếm đòn” từ nhiều phía thành ra không còn nhiều xúc cảm khơi khơi. Tiểu thuyết Lam Vỹ ra mắt năm ngoái, tôi coi như làn khói mỏng, một nỗi buồn dài. Vì sao? Bởi viết nhanh, viết dễ dàng quá. Độc giả nói khó đọc làm tôi hơi ngạc nhiên. Cuốn tiểu thuyết đó với tôi, giống món gà luộc gà hấp mà bất cứ người Việt Nam nào cũng có thể ăn, nhưng độc giả vẫn phê bình khó hiểu. Người viết thường có xu hướng viết thứ mình thích đọc, tôi không thể viết khác. Bởi viết suy cho cùng trước tiên là viết cho mình.


clip_image003

Nhà văn Nguyễn Huy Thiệp (đứng, phát biểu) và nhà phê bình Phạm Xuân Nguyên (thứ hai, phải sang) trong một cuộc giao lưu với tác giả Đỗ Hoàng Diệu và tác phẩm ở Hà Nội. FB DO HOANG DIEU



Những truyện ngắn mới, vẫn thế, vẫn là tôi. Đâu đó, người ta hay kêu nhà văn phải thường xuyên đổi mới, phải viết nhiều thể loại khác nhau, phải hiện đại hậu hiện đại để theo kịp nọ kia. Tôi nghi ngờ điều đó. Đồng ý, không chỉ viết văn mà bất cứ việc gì cũng cần làm mới. Với viết văn, theo tôi mới là tác phẩm sau viết chắc tay hơn, ngôn ngữ đẹp hơn, mổ xẻ tâm lý nhân vật sâu hơn… chứ không hẳn phải thay đổi phong cách. Vì thực chất mỗi người viết chỉ có duy nhất một phong cách nhất quán từ đầu tới cuối. Không khí trong truyện của Nguyễn Bình Phương vẫn mù đặc và buồn bã như vậy từ cuốn đầu tiên cho tới cuốn mới nhất. Và anh ta là một trong những nhà văn hiện đại xuất sắc nhất.

BBC: Nếu có ai đó cho rằng chỉ có tác giả và nhà xuất bản, những người biên tập và chịu trách nhiệm xuất bản mới biết rõ nhất ‘những bí mật’ giữa họ, và nếu đó là sự ‘kiểm duyệt’ hay ‘thỏa hiệp’ giữa tác giả với bên xuất bản, qua tất cả những gì mà bà đã sáng tác và xuất bản tới nay, nhà văn thấy có điều gì đáng nói nhất?

Xin lỗi đã làm ai đó buồn, nhưng viết mà tác phẩm không đến tay bạn đọc, tác phẩm im lìm trong ngăn kéo như một tử thi và tử thi giấy tử thi chữ tử thi ý nghĩ tử thi thông điệp đó sẽ từ từ mục ruỗng, chẳng phải cũng công không?

Nhà văn Đỗ Hoàng Diệu

Nhà văn Đỗ Hoàng Diệu: Vấn đề này ở các nước phát triển khá đơn giản. Anh gửi bản thảo đến nhà xuất bản, một là họ từ chối, hai là họ sẽ liên hệ với anh để bắt đầu quá trình biên tập. Và những từ như nhạy cảm, húy kị, lãnh tụ, đảng, an ninh văn hóa… chắc chắn không xuất hiện trong trao đổi giữa hai bên.

Khi biết tôi đã tự kìm mình khi viết, đã tự cắt bỏ nhiều trang trước khi gửi bản thảo tiểu thuyết Lam Vỹ tới nhà xuất bản, nhiều người không bằng lòng, thậm chí tức giận. Xin lỗi đã làm ai đó buồn, nhưng viết mà tác phẩm không đến tay bạn đọc, tác phẩm im lìm trong ngăn kéo như một tử thi và tử thi giấy tử thi chữ tử thi ý nghĩ tử thi thông điệp đó sẽ từ từ mục ruỗng, chẳng phải cũng công không? Trong hoàn cảnh xã hội Việt Nam, sự quyết liệt của người viết nói riêng và người làm nghệ thuật nói chung nếu không khéo thành quá khích, thành con dao hai lưỡi. Bởi mục đích cuối cùng của một tác phẩm suy cho cùng vẫn là độc giả. Tôi đi giày gót vừa phải và nhích từng bước từng bước trên con đường sỏi đá lồi lõm chông gai còn hơn lênh khênh trên đôi cao gót và ngã bổ chửng ngay đoạn đầu tiên. Có thể như vậy là hèn nhưng tôi quan niệm đường nào nên ngựa nấy.

Một trong những biên tập viên số má nhất Việt Nam nói với tôi rằng nếu ông ấy kể lại “những câu chuyện biên tập”, chắc chắn nhiều người sẽ không tin, sẽ cho rằng chuyện xảy ra đâu đó thời Stalin hay Mao Trạch Đông, không phải chuyện thế kỷ 21. Vậy chúng ta hãy chờ ông ấy, chắc cũng không lâu lắm nữa…

Muốn vượt thoát hay không?


clip_image005

Một phần bìa tác phẩm Lam Vỹ của Đỗ Hoàng Diệu (các ảnh trong bài này đều do người được phỏng vấn cung cấp). FB DO HOANG DIEU



BBC
: Theo bà hình thức tự xuất bản trên mạng (chẳng hạn online, qua các kênh phát hành như amazon, v.v.) có là một giải pháp trước những bức tường kiểm duyệt, kể cả áp lực dẫn tới tự kiểm duyệt’? Đâu là ưu và nhược của hình thức này? Có giải pháp nào khả dĩ hơn không?

Nhà văn Đỗ Hoàng Diệu: Thời đại này, anh có thể “tung” tác phẩm lên mạng chỉ vài chục giây sau khi gõ dấu chấm cuối cùng cho tác phẩm, thậm chí dấu kết thúc một chương một đoạn. Kiểu này lợi nhiều đường, và đúng là giải pháp hữu hiệu trước những bức tường kiểm duyệt nhưng để đến được với độc giả đang sống “bên trong” – những người “nên” những người “cần” đọc các tác phẩm có “vấn đề” thì không khả thi lắm. Vì tường lửa, vì dân thường có phải ai cũng dùng internet, cũng biết web này web kia. Đa phần lại vẫn người viết tự đọc lẫn nhau. Vâng, nhà văn có thể nói viết trước hết là cho mình, tự thỏa mãn mình. Vậy chức năng tố cáo hiện thực, đấu tranh cho cái này cái kia thì sao? Ai biết?

Mùa hè năm ngoái, có người nổi tiếng đã nói với tôi về việc thành lập một nhà xuất bản theo mô hình hợp tác xã toàn cầu khá thú vị. Hãy chờ xem.

Xã hội Việt Nam lúc này mang đặc trưng riêng nên ngay cả người đọc sách cũng khác người đọc ở các nước phát triển. Nhà văn lề trái lề phải lề trung dung, nhà phê bình chỉ điểm, độc giả phản động… Có lẽ trừ Trung Quốc, hiếm quốc gia nào có cách phân định văn chương “độc đáo” như Việt Nam.

Nhà văn Đỗ Hoàng Diệu

BBC: Tiện thể xin hỏi từ góc độ của nhà văn, người sáng tác, bà nghĩ sao về thế giới độc giả hôm nay? Đặc biệt là độc giả trẻ và độc giả trên mạng? Có bao giờ bà nghĩ rằng độc giả thông thái và nghiêm khắc đang ngày càng thách thức người viết, hay chỉ là những người đồng hành của nhau?

Nhà văn Đỗ Hoàng Diệu: Thế giới không còn hiền như xưa. Tất cả mọi thứ đã thay đổi, kể cả người đọc. Người đói sách đói chữ, vớ gì cũng đọc ngốn ngấu và nâng niu sách như vàng ngọc không còn nhiều. Trên Facebook, một vài câu vô thưởng vô phạt có thể nhận hàng ngàn lượt thích nhưng nhiều bài viết công phu, đấy trí tuệ lại lèo tèo dăm ba. Rồi có khi bằng các từ ngữ tục tĩu, người ta dè bỉu các bài viết nghiêm túc là lên mặt dạy đời.

Thật may, mạng internet chỉ là một phần của mối tương quan người viết và người đọc rộng lớn. Tôi đã khá ngạc nhiên khi nhiều người ở độ tuổi ba mươi, thậm chí hai mươi nói rằng sách của tôi (thứ văn chương già nua, khó hiểu) là sách gối đầu giường của họ. Còn các giáo sư văn chương thì thổ lộ rằng bất chấp “định hướng” của ai đó, các thầy cô vẫn phân tích truyền dạy học trò các tác phẩm “có vấn đề”.

Xã hội Việt Nam lúc này mang đặc trưng riêng nên ngay cả người đọc sách cũng khác người đọc ở các nước phát triển. Nhà văn lề trái lề phải lề trung dung, nhà phê bình chỉ điểm, độc giả phản động… Có lẽ trừ Trung Quốc, hiếm quốc gia nào có cách phân định văn chương “độc đáo” như Việt Nam.

Nhưng cũng chính nó lại là kho đề tài vô tận có một không hai cho các ngòi bút. Chỉ là người viết, anh có can đảm, có muốn vượt thoát hay không.

Nhà văn Đỗ Hoàng Diệu, sinh năm 1976 tại Thanh Hoá, từng học và làm tư vấn luật tại Hà Nội, bà là tác giả của nhiều tác phẩm như Bóng Đè, tập truyện ngắn, nhà xuất bản Đà Nẵng 2005; Lam Vỹ, tiểu thuyết, nhà xuất bản Hội Nhà văn (Việt Nam) 2016 v.v. Bà hiện đang sinh sống cùng gia đình tại Hoa Kỳ.

 



Quốc Phương
(từ: BBC)


*


                                                                       Gặp Gỡ Bạn Văn


Sáng Chủ Nhật ngày 11-3-2017, nhân dịp nhà văn Cung Tích Biền từ VN sang định cư tại Hoa Kỳ được khoảng 3 tháng, nhà thơ Thành Tôn có nhã ý mời vợ chồng anh chị Cung Tích Biền đến nhà chơi. Buổi họp mặt có thêm nhà văn Phạm Phú Minh, Trần Yên Hòa, Trần Văn Nam và Trần Dzoãn Nho (lai rai ba sợi) . Sau đây là một số hình ảnh:



THành Tôn 2                                               Từ trái: Trần Dzoãn Nho, Trần Văn Nam, Thành Tôn, chị TT, Trần Yên Hòa, Phạm Phú Minh, Cung Tích Biền

Thành Tôn 3                                                                   Từ trái: Trần Yên Hòa, Phạm Phú Minh, Cung Tích Biền, Trần Dzoãn Nho.

THành Tôn 1                                                                                      Từ trái: Trần Yên Hòa, Phạm Phú Minh




*



Acacia Pharmacy

 

11033 Acacia Parkway

Garden Grove, CA 92840

Tel: 714 982-6979

Fax: 714 - 982-9307

 

Cindy Y. TranPharm. D

(con gái Trần Yên Hòa, gia đình H.O)

 

Trân Trọng Kính Mời

Quý độc giả và thân hữu (vùng Orange County, Los Angeles) đến mua thuốc ủng hộ

Thanks

 

scan_pic0035_0-content






Send comment
Off
Telex
VNI
Your Name
Your email address
Friday, February 28, 20206:57 AM(View: 26)
Sài Gòn Nhỏ: Cũng có những phàn nàn rằng Thầy Thích Quảng Độ từng chống lại chế độ Việt Nam Cộng Hòa, và như vậy là tạo điều kiện thuận lợi cho cộng sản nắm quyền? Giáo sư Đoàn Viết Hoạt: Đó là một nhận định sai lầm và thiếu tầm nhìn. Ngài không chống lại chế độ Việt Nam Cộng Hòa, mà chỉ chống lại những việc làm sai trái của người cầm quyền nhằm làm cho chế độ phát huy tốt hơn. Ngài chống lại chế độ cộng sản vì cộng sản chủ trương dùng bạo lực và bạo quyền để thống trị nhân dân. Những người như Ngài Thích Quảng Độ “lấy đại nghĩa để thắng hung tàn, đem chí nhân mà thay cường bạo“. Đại nghiã dân tộc và nhân loại không phát huy từ tranh chấp quốc-cộng, tả-hữu. Cộng sản không thể phù hợp với dân tộc Việt và với nhân loại. Nó đã bị nhân loại đào thải và đang bị dân tộc ta loại bỏ. Dân tộc ta đang cùng nhân loại tổng hợp lại những ưu điểm của quá khứ và hiện tại, hướng tới một tương lai cao đẹp hơn. Những người Việt yêu dân tộc và yêu nhân loại luôn biết hướng tới tương lai toàn diện đó,
Tuesday, February 25, 20209:35 AM(View: 37)
Đọc qua những dòng cảm xúc ở trên có thể thấy được sức hấp dẫn của tác phẩm Chùa Đàn của nhà văn Nguyễn Tuân như thế nào! Mê Thảo – Thời vang bóng là bộ phim mà kịch bản được chuyển thể từ tiểu thuyết vốn cũng rất “lạ” hoặc “chưa nghe nói” trong không ít đọc giả nhất là giới trẻ. Do vậy việc nhận dạng Chùa Đàn theo dòng lịch sử thiết tưởng cũng là việc cần thiết. Nhà phê bình văn học Đặng Tiến đã viết về điều này trên Google năm 2003 - khi ông xem bộ phim Mê Thảo – Thời vang bóng tại LHPQT Deauville, Pháp: “Chùa Đàn” xuất bản giữa năm 1946, trong một hoàn cảnh đặc biệt căng thẳng, giữa Hiệp ước sơ bộ Việt Pháp, tháng ba, và ngày Toàn quốc kháng chiến, tháng Chạp. Sau này tái bản khó khăn nên ít người biết. Chuyên gia về Nguyễn Tuân là Nguyễn Đăng Mạnh, năm 1981, làm tuyển tập, cũng chỉ lướt qua, cho đến 1989 anh mới có bài viết nghiêm túc và chính xác (…) Tổng luận về Nguyễn Tuân, Nguyễn Đăng Mạnh đã dùng chữ “phức tạp” nhiều nghĩa mà Nguyễn Tuân tâm đắc theo một nghĩa nào đó. Vì
Wednesday, February 19, 20208:21 PM(View: 89)
Tuệ Sỹ ngồi đó, chiếc bóng sậy gầy. Sững như một ngọn gió. Đôi mắt tròn to, long lanh. Mãi long lanh với miệng cười. Như Niêm Hoa Vi Tiết. Bỗng ông bật dậy đi rót cốc nước lọc cho tôi, cho ông. Tôi im lặng dõi theo dáng nguòi nhỏ bé di động, lắng nghe tiếng vạt áo lam phất phất trong căn phòng nhỏ một buổi chiều. Rồi chắp tay cung kỉnh, thưa Thầy khoẻ không? Miệng cười nở rộ hơn, ánh mắt tinh nghịch hơn, Tuệ Sỹ đáp như reo, anh thấy tôi khỏe không hè? Tôi cười nheo mắt, Thầy khoẻ con mừng. Trông ông khỏe hơn mấy năm trước thật, lúc mới ra tù được đúng một tháng. Ngày ấy đầu ông như đóng trốc, da bọc sát sọ, mường tượng như Thế thân Thiền sư Vũ Khắc Minh, không ngồi kiết già nhập đại định ở chùa Đậu nữa, mà đi lại, mà nói cười, nhập vào cơn huyễn mộng. Nay da đầu đã nhuận thắm, những vết chốc ghẻ biến mất, nhưng cái ót sọ ông vẫn nhô ra quá khổ với thân mình. Quá khổ đối với thế tục. Chắc nó phải cứng, khiến bạo quyền lui lại. Tuệ Sỹ luôn cười, bằng “đôi mắt ướt tuổi vàng cung
Sunday, February 16, 20207:21 AM(View: 170)
Hồ Trường An là một trong những nhà văn nền móng của văn học hải ngoại, cùng với Nguyễn Mộng Giác, Du Tử Lê, Võ Đình, Kiệt Tấn; trẻ hơn có Đỗ Kh. và Trần Vũ. Nhưng Hồ Trường An đã không được đánh giá đúng mức, thậm chí còn bị coi thường, với những biệt hiệu như nhà văn miệt vườn, bà già trầu... mới nghe tưởng là tôn vinh, thực ra, ẩn dấu một sự kỳ thị ngầm có ý chê bai tiếng Nam quê mùa, lại được Hồ Trường An kể lể dài dòng như đàn bà con gái. Tên thật là Nguyễn Viết Quang, Hồ Trường An là bút hiệu chính, ông còn ký những tên khác: Đào Huy Đán, Đinh Xuân Thu, Đông Phương Bảo Ngọc, Hồ Bảo Ngọc, Người Sông Tiền, Nguyễn Thị Cỏ May, Đoàn Hồng Yến và Đặng Thị Thanh Nguyệt. Hồ Trường An có nghiã là họ Hồ ở chợ Trường An (gần chợ Vĩnh Long). Và họ Hồ này "phải là" con cháu Hồ Biểu Chánh. Hồ Trường An sinh ngày 11/11/1938 tại xóm Thiềng Đức, làng Long Đức Đông, tỉnh Vĩnh Long, trong một gia đình có truyền thống văn học. Cha là nhà thơ Mặc Khải (tên thật là Nguyễn Viết Khải),
Wednesday, February 12, 20209:06 PM(View: 380)
Ngày 31 tháng 1, năm 2020 Tổng Giám Đốc Hoàng Vĩnh của Báo Người Việt phổ biến một thông báo với nội dung: Thông báo gửi toàn thể nhân viên NV. Xin thông báo cùng các bạn, kể từ ngày Jan 15, 2020, ông Đinh Quang Anh-Thái. và kể từ ngày Jan 24, 2020, ông Đỗ Quý Toàn, hai ông sẽ không còn làm việc với công ty NV dưới bất cứ mọi hình thức nào khác! Như thế là thế nào? Dẫu không phải là nhân viên hoặc cộng tác viên của NV, nhưng do một cơ duyên đã cho bản thân cá nhân dịp tìm hiểu, giao tiếp với người sáng lập Người Việt, Đỗ Ngọc Yến từ những năm 50, 60 qua các hoạt động Báo Ngàn Khơi (1957), Trại Hướng Đạo Trãng Bom (1958); mối giao tiếp càng chặt chẽ hơn trong thập niên 70 khi cộng tác với Đỗ Ngọc Yến qua Báo Sóng Thần, Đại Dân Tộc ở Sài Gòn. Sau hơn nửa thế kỷ quen thân từ Đỗ Ngọc Yến, bản thân dần biết thêm Đỗ Quý Toàn, Đinh Quang Anh Thái và hiểu ra giữa họ có một Giây Liên Lạc – Mối Ân Tình Huynh Đệ Rất Chặt Chẽ. Vậy tại sao có lần đỗ vỡ quá đổi bất ngờ và ngạc nhiên như vậy đã